فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

مسأله پیوستگی و تعامل میان متون ادبی با تصاویر از جملۀ موارد مورد توجه نگارگران از دیرباز بوده‌است. اگرچه نگارگران در بیش‌تر موارد رعایت اصل امانت‌داری به متن را مورد توجه قرار داده‌اند، اما گاه این نگاره‌ها توأم با اغراق در تصویرگری مناظر حماسی یا غنایی شده‌است. شاهنامۀ قرچقای‌خان از جملۀ شاهنامه‌های مصور دورۀ صفوی است که کمتر شناخته و معرفی شده‌است. در این پژوهش که با هدف شناساندن ویژگی‌های این شاهنامۀ ارزشمند انجام‌گردیده، تلاش شده‌است تا یکی از مشهورترین داستان‌های حماسی- غنایی شاهنامۀ فردوسی یعنی داستان بیژن و منیژه از منظر تعامل و پیوستگی تصاویر این داستان با متن منظوم شاهنامۀ فردوسی بررسی گردد. این‌که ویژگی‌های تصویری نگاره‌های داستان بیژن و منیژه در شاهنامۀ قرچقای‌خان کدام بوده و عناصر داستانی چگونه در این نگاره‌ها به تصویر درآمده‌اند؟ موضوع این پژوهش ‌است. روش کار در این تحقیق توصیفی و تحلیل تصاویر بر مبنای چهار مؤلفۀ اصلی موجود در این نگاره‌ها یعنی: تصویرگری رخداد، شخصیت‌ها و جایگاه آن‌ها، صحنه‌پردازی، فضاسازی و شعر مکتوب می‌باشد. نتیجۀ این پژوهش ضمن آن‌که حکایت از هماهنگی کامل این عناصر با روایت ادبی دارد، نشان‌گر توجه هنرمندان به جلوه‌های غنایی این داستان است که خود از وجوه ابداعی و ارزشی شاهنامۀ قرچقای خان به شمار می‌رود.