فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

در تحقیق حاضر تأثیر بافت خاک و مقیاس نمونه بر ضریب انتشارپذیری و مدل‌سازی حرکت املاح بررسی شد. تیمارهای آزمایشگاهی شامل چهار بافت مختلف خاک (100 درصد ماسۀ ‌‌بادی و 90، 80 و 70 درصد ماسۀ بادی و مابقی ماسۀ شسته‌شده) با طول نمونه‌‌های 50، 80 و 110 سانتی‌‌متری بود و از ردیاب کلرید سدیم استفاده شد. با برازش منحنی‌‌ تئوریک رخنه بر داده‌‌های آزمایشگاهی، با استفاده از برنامۀ CXTFIT به روش معکوس، ضریب انتشار برآورد شد و منحنی‌‌های رخنه شبیه‌‌سازی شدند. همچنین، با حل تحلیلی معادلۀ انتقال- انتشار از روش بریگهام مقدار ضریب انتشارپذیری محاسبه و با نتایج روش معکوس مقایسه شد. نتایج نشان داد ضرایب انتشارپذیری به‌دست‌آمده از مدل بریگهام در همۀ تیمارها (به جز نمونه با طول 110 سانتی‌‌متر و بافت 100 درصد ماسۀ بادی) در دامنۀ کمتر از یک سانتی‌‌متر تغییر می‌‌کند. نتایج بیانگر دقت مناسب روش معکوس در برآورد پارامترهای معادلۀ انتشار است به طوری که ضرایب انتشارپذیری در مقایسه با نتایج حل تحلیلی مدل بریگهام ضریب تبیین 79/0 دارند. همچنین، با افزایش درصد ماسۀ شسته‌شده در بافت خاک به ازای طول‌‌های یکسان ستون‌‌های آزمایشگاهی نسبت غلظت نسبی برابر با 5/0 در تعداد حجم آب تخلخل کمتری رخ می‌‌دهد.