بررسی عوامل مؤثر در مشارکت در اقدامات حفاظتی سازمان‌های غیردولتی فعال در حوزۀ تالاب کانی ‌برازان مهاباد

نویسندگان

1 دانشجوی کارشناسی ارشد، گروه ترویج و آموزش کشاورزی، دانشکدۀ اقتصاد و توسعۀ کشاورزی، دانشگاه تهران

2 دانشجوی کارشناسی ارشد، گروه ترویج و آموزش کشاورزی، دانشکدۀ اقتصاد و توسعۀ کشاورزی، دانشگاه تهران

3 استاد گروه ترویج و آموزش کشاورزی، دانشکدۀ اقتصاد و توسعۀ کشاورزی، دانشگاه تهران

doi
10.22059/jes.2014.53014
چکیده

امروزه بحران‌های زیست‌محیطی و نابودی منابع طبیعی و پایه، یکی از معضلات جدی دولت‌‌ها در ادارۀ امور مربوطه به شمار می‌آیند، بنابراین تدوین راهبردهای حفاظت و بهره‌برداری پایدار از این منابع به‌منزلۀ ضرورتی بنیادی بیش از پیش احساس می‌شود. در این خصوص نقش سازمان‌‌های غیردولتی در حفاظت از منابع طبیعی و محیط‌زیست انکارناپذیر است. این سازمان‌‌ها با اینکه قدمت زیادی دارند متأسفانه هنوز هم در حیطۀ محیط‌زیست‌‌ و منابع طبیعی جایگاه مناسبی نیافته‌‌اند و همیشه این نگرانی وجود دارد که چه عواملی در جلب مشارکت افراد در فعالیت‌های زیست‌محیطی مؤثر است. اما برای پی‌بردن به شرایطی که به پررنگ‌‌تر‌‌شدن این نقش منجر می‌‌‌شود انجام تحقیقات نظام‌‌مند، ضرورت دارد. از این‌‌رو پژوهش حاضر، با هدف بررسی عوامل مؤثر در مشارکت در اقدامات حفاظتی سازمان‌‌های غیردولتی زیست‌محیطی صورت گرفت. جامعۀ آماری تحقیق را اعضای سه تعاونی فعال در حوزۀ حفاظت از محیط‌زیست تالاب کانی برازان مهاباد (N=120) تشکیل می‌‌داد که از بین آن‌ها 92 نفر به‌منزلۀ اعضای نمونه تعیین شدند. ابزار گردآوری داده‌‌ها پرسش‌نامه‌‌ای بود که به منظور تعیین پایایی آن از ضریب آلفای کرونباخ استفاده شد که مقدار آن برای هر کدام از بخش‌‌های پرسش‌نامه بالاتر از 8/. به دست آمد که بیانگر پایایی مناسب آن بود. همچنین، روایی پرسش‌نامه با استفاده از روش روایی صوری از سوی خبرگان تأیید شد. برای تجزیه و تحلیل داده‌ها از نرم‌‌افزار SPSS بهره گرفته شد. نتایج حاکی از تفاوت معنی‌‌داری در سطح یک درصد در بین زنان و مردان در میزان مشارکت در اقدامات حفاظتی زیست‌محیطی بود. نتایج تحلیل رگرسیونی نیز حاکی از توانایی پیش‌‌بینی 1/71 درصد واریانس از طریق متغیرهای عامل اقتصادی، اطلاعاتی، مدیریتی و فرهنگی بود.