فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

مقدمه: دوران سالمندی با تغییراتی در ابعاد جسمانی، روان‌شناختی و اجتماعی همراه است که می‌تواند احساس تنهایی و پریشانی روانی را افزایش دهد. پژوهش حاضر با هدف بررسی اثربخشی خاطره‌پردازی ساختارمند تلفیق‌شده با تعالیم اسلامی بر احساس تنهایی و پریشانی روان‌شناختی سالمندان مرد کانون بازنشستگان نیروی انتظامی مشهد انجام شد. روش ها: این پژوهش نیمه‌آزمایشی با طرح پیش‌آزمون ـ پس‌آزمون و گروه کنترل انجام گرفت. نمونه‌ای از سالمندان بازنشسته به‌صورت تصادفی در دو گروه آزمایش و کنترل گمارده شدند. گروه آزمایش طی ۱۰ جلسه ۹۰ تا ۱۲۰ دقیقه‌ای در برنامه خاطره‌پردازی ساختارمند تلفیق‌شده با تعالیم اسلامی شرکت کردند و گروه کنترل مداخله‌ای دریافت نکرد. ابزارهای پژوهش شامل پرسشنامه پریشانی روان‌شناختی Kessler و همکاران (2002) و پرسشنامه احساس تنهایی عاطفی ـ اجتماعی بزرگسالان (1996) بود. داده‌ها با تحلیل کوواریانس چندمتغیره و نرم‌افزار SPSS نسخه ۲۸ تحلیل شد. یافته‌ها: داده های توصیفی نشان داد که قبل از مداخله، دو گروه از نظر مشخصات فردی و میانگین احساس تنهایی عاطفی اجتماعی و پریشانی روانشناختی اختلاف معناداری نداشتند (05/0p>). تحلیل داده ها نشان داد که اجرای مداخله خاطره‌پردازی ساختارمند گروهی تلفیق شده با تعالیم اسلامی، موجب کاهش معنادار مولفه تنهایی اجتماعی (22/0 η² =،21/0=p)، تنهایی عاطفی (31/0 η² =، 005/0=p)، احساس تنهایی (29/0 η² =، 003/0=p)، و پریشانی روان‌شناختی (045/0 η² =، 08/0=p) شده است (05/0>p). نتیجه‌گیری: به مراکزی نظیر کانون‌های بازنشستگان پیشنهاد می گردد از این مداخله بومی سازی شده در کنار سایر برنامه‌های روان‌شناختی برای ارتقای سلامت روان سالمندان بهره‌گیرند.