رمز گشایی معانی عرفانی رنگ در نگاره هایی از هفت گنبد (بر اساس آراء حکیمان اسلامی)
نویسندگان
1 دانشیار دانشکده هنر های تجسمی دانشگاه هنر تهران
2 دانشجوی دکتری فلسفه هنر،دانشکده هنر ومعماری تهران مرکز، دانشگاه آزاد اسلامی
3 استادیار، دانشکده هنر ومعماری آزاد وحد تهران مرکز
doi
10.22077/nia.2014.501چکیده
جهان هستی از دیدگاه هنرمندان مسلمان سرشار از نشانهها و آیههای خداوندی است. رنگها نیز از جمله تجلیهای آفریدگار در عالم امکان هستند. در واقع مبحث رمزگشایی معانی رنگ ها، خود مکاشفهای از صورتهای گوناگون وجود در دنیای مثالی قلمداد می شود که موجب اتصال انسان به حقیقتی ماورائی می گردد. بر این اساس به جرأت می توان گفت که نگارگران مسلمان نیز از وجهی مادی و جسمانی صرف رنگ ها رهایی مییابند و قدم به عرصهی ارزش های قدسی و روحانی می گذارند. لذا هدف اصلی این تحقیق، رمزگشایی معانی رنگ ها از منظر عرفان در آراء شیخ نجم الدین کبری، شیخ نجم الدین رازی و علاءالدوله سمنانی، در نگارههای «هفت گنبد» با توجه به اشعار نظامی است.همچنین در این وادی این پرسش مطرح می گردد که آیا با بررسی آراء حکیمان اسلامی می توان به رابطه ی رمزی رنگ ها در نگارگری ایران پی برد؟ یا می بایست چنین دیدگاهی را در بستر آثار دیگری جست و جو نمود؟ با توجه به یافتههای این تحقیق نتیجه ی حاصل شده چنین است که؛ نه تنها هنرمند مسلمان از همان نظریه های عرفانی حکیمان اسلامی بهره می گیرد؛ بلکه از رنگ هایی سود می جوید که گویای وصل و اتصال و رهایی از غربت و وصول به قرب در عالم مثال هستند. روش تحقیق توصیفی _ تحلیلی است و گردآوری منابع نیز کتابخانه ای است.