آسیبشناسی حکمرانی آب در یزد
نویسندگان
1 دانشیار بخش تعاون و رفاه اجتماعی، دانشکده علوم اجتماعی، دانشگاه یزد، ایران
2 دانشجوی دکتری جامعهشناسی، بخش جامعه شناسی، دانشکده علوم اجتماعی، دانشگاه یزد، ایران
3 دانشیار جامعهشناسی، بخش جامعه شناسی، دانشکده علوم اجتماعی، دانشگاه یزد، ایران.
doi
10.22067/jwsd.v9i3.2204.1137چکیده
حکمرانی آب، فرآیند تصمیمگیری در مجموعهای از سیستمهای سیاسی، اقتصادی، اجتماعی و اجرایی به منظور برنامهریزی، توسعه و مدیریت منابع آب و ارائه خدمات آب در بخشهای مختلف جامعه میباشد. استان یزد به دلیل واقعشدن در فلات مرکزی، یکی از خشکترین استانهای کشور است. بنابراین حکمرانی آب به گونهای که بخشهای مختلف کشاورزی، شرب-بهداشت، صنعت و همچنین ذینفعان اصلی، مصرف بهینهای داشته باشند و منابع آب نیز تخریب نگردد، ضروری به نظر میرسد. هدف پژوهش حاضر آسیبشناسی فرآیند تصمیمسازی و عملکرد مدیران در حوزه حکمرانی آب در یزد است. رویکرد پژوهش حاضر کیفی، روش دادهبنیاد و تکنیک جمعآوری اطلاعات مصاحبۀ عمیق نیمهساختاریافته با سه گروه از مدیران و کارشناسان اداری، صاحبنظران و خبرگان آزاد حوزه آب و کارفرمایان بخش صنعت و کشاورزی بوده است که به روش نمونهگیری هدفمند تا رسیدن به اشباع نظری انتخاب شدند. تکنیک تحلیل دادهها نیز کدگذاری باز، محوری و انتخابی بوده است. یافتههای پژوهش نشان داد که مدل حکمرانی آب در یزد، حکمرانی منفعتطلبانه است. این نوع حکمرانی به معنای توجه به منافع آنی و کنونی و عدم توجه به وضعیت منابع آب برای آیندگان میباشد که دارای ویژگیهایی چون حکمرانی دستوری و از بالا به پایین، نمایشی، موقتی، بدون توجه به مسائل زیستمحیطی و توسعهپایدار، عدم وجود تعامل بین مردم و مسئولین و همراه با مشارکت معیوب بهرهبرداران بوده است.