فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

با پیشرفت روزافزون فناوری دیجیتال، کوکی‌ها به‌ ابزاری کارآمد برای جمع‌آوری داده‌های کاربران و بازاریابی هدفمند تبدیل شده‌اند. داده‌هایی که ازطریق کوکی‌ها ردیابی و جمع‌آوری می‌شوند، نه‌تنها امکان ارائۀ خدمات دقیق‌تر و کارآمدتر را برای بنگاه‌ها فراهم می‌کنند، بلکه می‌توانند زمینه‌ساز ایجاد یا تثبیت موقعیت مسلط در بازار باشند. این اقدامات، علاوه‌بر ایجاد اختلال در جریان رقابت منصفانه، پویایی و نوآوری بازارهای داده‌محور را نیز با تهدیدات جدی مواجه می‌کنند. ازاین‌رو، این پژوهش در جست‌وجوی پاسخ روشن به این پرسش اساسی است که بنگاه‌های دارای موقعیت مسلط چگونه می‌توانند با بهره‌گیری از کوکی‌ها، به رفتارهای سوء‌استفاده‌آمیز متوسل شده و ساختار رقابتی بازارهای دیجیتال را تحت‌تأثیر قرار دهند. این مطالعه به روش تحلیلی – توصیفی، با مطالعۀ رهیافت‌ حقوق اتحادیۀ اروپا، موضع حقوق رقابت ایران را مورد تحلیل قرار می‌دهد. در حقوق اتحادیۀ اروپا، ارزیابی این موضوع با رویکردی منعطف و مبتنی‌بر حفاظت از داده‌های شخصی و تضمین رقابت عادلانه صورت می‌گیرد، ولی در حقوق ایران، به‌دلیل فقدان چهارچوب‌های قانونی جامع و ضعف سازوکارهای نظارتی، ابعاد این موضوع هنوز روشن نیست. یافته‌های حاصل از مطالعۀ تطبیقی نشان می‌دهد که یک قاعدۀ کلی برای تعیین سرنوشت رقابتی این اقدامات امکان‌پذیر نیست و تحلیل و واکاوی دقیق، با توجه به مقتضیات فناوری نوین و تداوم فعالیت خلاقانه صورت می‌گیرد. ازاین‌رو، پیشنهاد می‌شود به‌منظور ایجاد موازنه بین حفظ رقابت در بازار و حقوق مشروع ارائه‌دهندگان خدمات، مقررات رقابتی خاص، با توجه به مصالح بازارهای نوآوری و فناوری وضع شده و نظارت پیشینی شورای رقابت بر آن‌ها اعمال گردد.