تأثیر امواج صوتی شنیداری بر میزان بازدهی پیاز زعفران (Crocus sativus L) در شرایط کنترل شده
نویسندگان
1 دانشیار گروه زیست فناوری موادغذایی، موسسه پژوهشی علوم و صنایع غذایی، مشهد، ایران.
2 دانشیار، گروه ایمنی و کنترل کیفیت مواد غذایی، موسسه پژوهشی علوم و صنایع غذایی، مشهد، ایران
3 دانشیار، گروه ماشین آلات صنایع غذایی، موسسه پژوهشی علوم و صنایع غذایی، مشهد، ایران.
4 دانشجوی کارشناسی، گروه زیست شناسی، دانشگاه فردوسی، مشهد، ایران.
doi
10.22048/jsat.2020.228776.1392چکیده
اثر امواج صوتی بر پیاز زعفران در محیط کنترل شده و به روش هواکشت بر میزان گلدهی و تولید کلالهی زعفران بررسی گردید. امواج صوتی با تراز فشار صوت معادل 77 دسیبل و در مدت زمان15 دقیقه در روز به دو گروه از پیازهای زعفران القا شد. در گروه اول امواج صوتی با تک فرکانسهای 5/0، 1 و 2 کیلوهرتز و نیز یک نوع صوت موسیقی کلاسیک به پیازها در سه دوره مختلف گلانگیزی، گلدهی و کل دوره (گلانگیزی و گلدهی) القا شدند و در گروه دوم این آزمون بر روی پیازها تنها در دوره گلدهی و با تک فرکانسهای 4، 8، 12 و 16 کیلوهرتز انجام شد. همچنین، تأثیر مدت زمان صوتدهی در مدت زمانهای 15، 30 و 60 دقیقه در روز در فرکانس صوتی 16کیلوهرتز بر عملکرد پیاز بررسی گردید. نتایج آماری نشان داد که در گروه اول القای صوت تک فرکانسی منجر به تولید گل و نیز کلاله زعفران به میزان کمتر یا برابر با شاهد شد، اما این تفاوتها به استثنای تیمار با فرکانس 5/0 کیلوهرتز در دوره گلانگیزی در بقیه تیمارها معنیدار نبود (05/0P>). اعمال صوت موسیقی نیز در دورههای مختلف رشد پیاز سبب کاهش بازدهی گلدهی آن نسبت به شاهد گشت. در میان تیمارهای گروه دوم میانگین مقدار گل بدست آمده در فرکانسهای 4 و 8 کیلوهرتز بیشتر از نمونهی شاهد بود. در تیمار با فرکانس 4 کیلوهرتز که بیشترین مقدار گل و کلاله را تولید کرد میزان افزایش بازدهی گلدهی پیاز زعفران بیشتر از 0/4 درصد بود. همچنین افزایش مدت زمان صوتدهی از 15 دقیقه به 30 و 60 دقیقه در روز سبب افزایش معنیدار تعداد گل شد و بازدهی گلدهی پیاز زعفران در مدت زمانهای صوتدهی 30 و 60 دقیقه نسبت به شاهد به ترتیب 0/6 و 4/10 درصد افزایش یافت.