بررسی تطبیقی ابزارهای مدلسازی خدمات هیدرولوژیکی اکوسیستم
نویسندگان
1 دانشگاه شهید بهشتی
2 دانشگاه لرستان
doi
10.22067/jwsd.v6i2.81066چکیده
مدلسازی "خدمات اکوسیستم" (Ecosystem Services) بهعنوان راهکاری در جهت کاهش مسائل ناشی از مدیریت ناپایدار منابع طبیعی، طی دو دهه گذشته مورد توجه بوده است و خدمات اکوسیستم مرتبط با آب در میان بیشترین مطالعات قرار دارند. ابزارهای مدلسازی خدمات هیدرولوژیک اکوسیستم در دو طبقه نرمافزارهای سنتی هیدرولوژیک و نرمافزارهای تخصصی خدمات اکوسیستم قرار دارند. پژوهش حاضر به معرفی و مقایسه برخی نرمافزارها باتوجهبه دادههای مورد نیاز برای اجرای مدل، سهولت استفاده، قابلیت پاسخ به سوالات و تفسیر نتایج میپردازد. SWAT و VIC نمونهای از نرمافزارهای سنتی با تأکید بر فرآیندهای سازنده خدمات اکوسیستم هستند در حالیکه InVEST و ARIES، نرمافزارهای تخصصی خدمات اکوسیستم با تاکید بر تجسم مکانی این خدمات در سطح سیمای سرزمین هستند. مطالعه حاظر نشان میدهد، درصورتیکه دادههای مناسب و تخصص مورد نیاز برای اجرای مدل در دسترس باشد، بررسی خدمات هیدرولوژیک با نرمافزارهای SWAT و VIC توصیه میشود. این نرمافزارها میتوانند اطلاعات و جزئیات بیشتری مانند تبخیر و تعرق، رواناب سطحی، جریان زیرسطحی، بار رسوب، نیترات و فسفر کل در اختیار کاربر قرار دهند. درحالیکه نرمافزارهای InVEST و ARIES برای افرادغیرمتخصص مناسبتر بوده و قادر هستند تصویری کلی از خدمات اکوسیستم با وجود دادههای کمتر ارائه نمایند.