شناسایی و تدقیق برنامه‌های زمانی، الگوی بهره‌برداری و رفتار کاربران در کلینیک‌های تخصصی تهران (مطالعه موردی: کلینیک‌های تخصصی چشم‌پزشکی)

نویسندگان

1 دانشیار دانشکده معماری، دانشکدگان هنرهای زیبا، دانشگاه تهران، تهران، ایران.

2 کارشناس ارشد مهندسی معماری و انرژی، دانشکده معماری، دانشکدگان هنرهای زیبا، دانشگاه تهران، تهران، ایران.

3 دانشیار فیزیک ساختمان، مرکز تحقیقات راه، مسکن و شهرسازی، تهران، ایران.

doi
10.22061/jsaud.2024.9714.2156
چکیده

مقدمه: این پژوهش به مطالعه میدانی نمونه­ های موجود مراکز درمانی در مقیاس متوسط مانند درمانگاه ­های تخصصی و روزانه در تهران پرداخته است تا از طریق تدقیق الگوی رفتارهای وابسته به مصرف انرژی در این مراکز، فاصله زیاد مقادیر مصرف محاسبه شده توسط نرم‌افزارهای شبیه‌ساز انرژی بر مبنای الگوهای ثابت و بین‌المللی بهره‌برداری، با مصرف واقعی در این گونه ساختمانی در شهر تهران، تا حد امکان کاهش یابد. روش تحقیق: با ارائه­ پرسشنامه به کارکنان کلینیک‌های تخصصی در قالب دو مجموعه سوألات کمی و کیفی و میان ­یابی نتایج آن­ها، الگوی واقعی حضور افراد در فضا، نحوه بهره ­برداری و کنترل سیستم­ های تأسیساتی و عملکرد پوسته­ ساختمان در تأمین روشنایی و هوای تازه بررسی شده است و در قالب برنامه­ زمانی تراکم حضور و سطح فعالیت افراد، روشنایی مصنوعی، سرمایش، گرمایش و تهویه، با قابلیت استفاده در نرم ­افزارهای شبیه­ ساز انرژی ارائه شده است. نتایج و بحث: نتایج بررسی داده ­های کمی نشان داده است که محاسبه مصرف سالانه انرژی براساس برنامه زمانی مستخرج از این پژوهش به‌ازای هر متر مربع 185 کیلووات­ ساعت است که با توجه به مصرف واقعی انرژی مراکز مشابه در بازه 150 تا 195 کیلووات‌ساعت بر متر مربع، تقریب مناسب‌تری در مقایسه با مصرف محاسبه شده براساس برنامه‌های زمان‌بندی پیش‌فرض کلینیک‌های روزانه در نرم‌افزار دیزاین بیلدر است. نتیجه‌گیری: شناسایی الگوی نیاز و رفتار کاربران که محرک عملکرد پوسته ساختمان، سیستم ­های کنترل و تأسیسات تعبیه ­شده در ساختمان است و طراحی برمبنای آن­ها، به محیط­ هایی منتهی خواهد شد که ضمن برطرف­کردن گستره­ قابل­ قبولی از نیازهای کاربران و تأمین آسایش فیزیکی و آرامش روانی آن­ها، از هدررفت منابع انرژی پیش­گیری می­ کند. همچنین، می‌توان انتظار داشت که در بلندمدت با توسعه روش‌های احصاء الگوهای رفتاری کاربران در سایر کاربری‌ها و شهرهای مختلف ایران، به‌مرور امکان دست­یابی به یک پایگاه داده بومی پشتیبان شبیه‌سازی‌های انرژی در کشور فراهم شود.