ارزیابی مطلوبیت فضاهای شهری از منظر حضورپذیری نوجوانان بر اساس نیازها و ترجیحات آنها (مورد پژوهی: محله گلسار شهر رشت)
نویسندگان
1 شهرسازی، دانشکده معماری و شهرسازی، دانشگاه آزاد اسلامی واحد قزوین، قزوین، ایران
2 دانش آموخته دکتری شهرسازی ، گروه شهرسازی، دانشکده معماری و شهرسازی، واحد قزوین، دانشگاه آزاد اسلامی، قزوین، ایران
3 استاد، گروه شهرسازی، دانشکده هنر، دانشگاه تربیت مدرس، تهران، ایران
doi
10.22061/jsaud.2021.6523.1676چکیده
پژوهش حاضر بر حضور نوجوانان در فضاهای شهری که میتواند بهعنوان بستری حیاتی بهمنظور فراهم نمودن فرصتهایی غنی برای رشد انواع ویژگیهای شخصیتی آنها باشد؛ تمرکز مینماید. امروزه، بهدلیل نادیده گرفتن این گروه سنی از مطالعات شهری کشورمان و متعاقب آن، ناکارآمدی فضاهای شهری در پاسخگویی به نیازهای آنها، حضور نوجوانان رو به کاهش است. لذا در این راستا، مطلوبیت فضاهای شهری از منظرحضورپذیری نوجوانان 15 تا 18 سال محله گلسار رشت بر اساس مدل پیشنهادی، ارزیابی میشود. شیوه مطالعه، توصیفی- تحلیلی بوده که مبانی نظری، کتابخانه ای و تحلیل نظرات نوجوانان با رویکرد ترکیبی، از طریق پرسشنامه، فوکوس گروپ و مصاحبه با نقشه، است. با تکمیل 271 پرسشنامه به ارزیابی فضاهای شهری موجود، مطالعه الگوی متداول حرکت و فعالیتهای آنها پرداخته و از فوکوس گروپ و مصاحبه با نقشه بهمنظور تدقیق و آزمون درستی نتایج روش کمّی استفاده میشود. تحلیل دادههای کمّی، Spss و دادههای کیفی، تحلیل محتوا میباشد. یافتهها نشان میدهد که میانگین پاسخها، کمتر از 3 و فضاهای شهری موجود پاسخی مناسب در برآوردن شاخصها ندارند و الگوی حرکت 3/78 درصد نوجوانان، غیرفعال و مهمترین فعالیتهای آنها، فعالیت در فضای مجازی، تماشای تلویزیون و بازیهای کامپیوتری میباشد. نتایج با تأکید بر اینکه مدل پیشنهادی میتواند یک رویکرد سیستماتیک و مشارکتی برای ارزیابی فضاهای شهری از دیدگاه نوجوانان باشد؛ نشان میدهد که حضور آنها در فضاهای شهری به دلیل عدم تطابق با نیازهای دوران رشد، رو به کاهش بوده و این امر محصول نادیده گرفتن نوجوانان از مشارکت در فرآیند برنامه ریزی و طراحی فضاهای شهری است.