فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

طراحی مسیر تخلیه اضطراری در ساختمان‌های بلندمرتبه، مسأله‌ای است که معماران خود را ملزم به چاره‌اندیشی در خصوص آن می‌دانند. معماری پایدار ساختمان‌ها در برابر آتش‌سوزی، از زیرساخت‌های پایداری ابنیه است که از سال 2015 در مقیاس شاخص "کلان‌شهرهای پایدار" قرار دارد. روش پژوهش این تحقیق بر اساس تحلیل ماتریس معادلات ساختاری MICMAC و ANP است. گردآوری اطلاعات به‌ صورت پرسش‌نامه‌ای و بر اساس تکنیک ISM از میان فرماندهان سازمان آتش‌نشانی تهران و نخبگان دانشگاهی صورت گرفته است. یافته‌های پژوهش نشان می‌دهد، شناسایی متغیرهای مؤثر بر طراحی مسیرهای تخلیه اضطراری، نیازمند دانشی جامع از شیوه "ادراک محیطی توسط انسان"، "مسیریابی فردی یا گروهی"، "نقش افراد"و "فرهنگ رفتاری" است. همچنین وزن‌های تأثیرگذاری پژوهش نشان می‌دهد، حرکت به ‌منظور تخلیه اضطراری ساختمان از طریق ادراک محیطی و با درصد وزنی 911/0 از طریق ریزابعاد "حرکت در مسیرهای عبور و مرور قالب در بنا" اتفاق می‌افتد و در جایگاه دوم با "حرکت به‌سوی گره‌های حرکتی" با وزن عاملی 874/0 اتفاق می‌افتد. همچنین در رتبه سوم نیز "حرکت به ‌سوی نشانه‌های مرجع" با وزن درصدی 0833/0 است. نتایج حاکی از آن است که طراحی مسیر خروج اضطراری در ساختمان زمانی می‌تواند در بحران آتش‌سوزی مؤثر واقع شود که جانمایی آن‌ها در مسیرهای اصلی عبور و مرور باشد، لذا مکان­نمایی مسیرهای تخلیه اضطراری در کنج‌ها و گوشه‌های ناخوانای ارتباطی موجب بی‌استفاده ماندن و ترس از استفاده مسیرهای تخلیه اضطراری در زمان بحران می‌شود.