ارزیابی مؤلفه‌های زمینه‌گرایی مؤثر بر کیفیت محیط مجتمع‌های مسکونی شهری (نمونه موردی: شهر اردبیل)

نویسندگان

1 دانشجوی دکتری، گروه معماری، واحد اردبیل، دانشگاه آزاد اسلامی.

2 دانشیار، گروه شهرسازی، دانشکده هنر و معماری، دانشگاه تربیت مدرس، تهران، ایران. گروه معماری، واحد اردبیل، دانشگاه آزاد اسلامی،

3 استادیار شهرسازی، گروه معماری، واحد اردبیل، دانشگاه آزاد اسلامی.

doi
10.22061/jsaud.2020.6693.1700
چکیده

فضاﻫﺎﻱ مجتمع های مسکونی ﺩﺳﺘﺨﻮﺵ ﺗﻐﻴﻴﺮﺍﺗﻲ ﻫـﻢ در زمینه فرهنگی ﻭ هم زمینه تاریخی شده ﺍﺳﺖ. آنچه ﺍﻫﻤﻴـﺖ دارد ﻋﺪﻡ ﺗﻮﺟـﻪ ﻣﻌﻤـﺎﺭﻱ ﺍﻣـﺮﻭﺯﻱ اردبیل ﺑـﻪ ﺍﺻـﻮﻝ ﻭ ﻣﻔﺎﻫﻴﻢ ﮔﺬﺷﺘﻪ و ارتباط با بناهای تاریخی و بخصوص زمینه گرایی است. پژوهش حاضر با هدف ارتقاء کیفیت مجتمع های مسکونی اردبیل با مؤلفه‌های زمینه‌گرایی در پی پاسخ به سؤال زیر است: چه مؤلفه‌هایی از زمینه‌گرایی بر ارتقاء کیفیت مجتمع‌های مسکونی اردبیل موثر می‌باشند؟ لذا پژوهش حاضر به روش توصیفی- تحلیلی با استفاده از ابزار پرسشنامه انجام گرفته است. جامعه آماری شامل ساکنان هشت مجتمع مسکونی با زمینه‌های متفاوت به تعداد حدود 240 نفر به روش نمونه‌گیری تصادفی- خوشه‌ای انتخاب شده است. سنجش کیفیت مجتمع‌های مسکونی نشان می‌دهد این مجتمع‌ها با چالش‌های بسیاری در ابعاد مختلف زمینه‌گرایی بویژه زمینه تاریخی روبروست. نتایج یافته‌های پژوهش نشان می‌دهد که زمینه طبیعی بیشترین اثرگذاری را بر کیفیت مجتمع های مسکونی دارد. از طرفی عوامل فردی به ویژه تحصیلات، سن و مدت سکونت بعنوان عوامل کنترل کننده بر ارتقاء کیفیت مجتمع ها تأثیرگذار است. بنابراین برای ارتقاء کیفیت مجتمع های مسکونی لازم است برنامه ریزان و طراحان معماری و شهری، مؤلقه های زمینه‌گرایی رامورد توجه قرار دهند. بخصوص به زمینه طبیعی شامل انطباق با شرایط اقلیمی و نیز احترام به طبیعت و محیط زیست و نیز زمینه های فرهنگی و تاریخی توجه بیشتری داشته باشند. بنابراین در سال‌های آتی حرکت به سمت نگاه عمیق‌تر به ساخت مجتمع ها با کیفیت بالاتر با اتکاء بر الگوهای زمینه گرایی و توجه به شیوه زندگی و خواسته‌های ساکنان، نیاز است.

کلیدواژه‌ها