ارزیابی عوامل مؤثر بر ادراک محیط در فضاهای فرهنگی (مطالعه مورد: سازمان اسناد و کتابخانه ملی شیراز)

نویسندگان

1 دانشیار،گروه مهندسی معماری، دانشکده هنر و معماری، واحد شیراز، دانشگاه آزاد اسلامی،

2 دانشجوی دکتری، گروه مهندسی معماری، دانشده هنر و معماری، واحد شیراز، دانشگاه آزاد اسلامی

doi
10.22061/jsaud.2020.6419.1656
چکیده

بر اساس تعاریف رسمی ادراک محیط در معماری، عوامل مختلفی بر ادراک فرد از محیط تأثیر گذار است که یکی از این عوامل، عوامل فرهنگی است که در محیط‌های فرهنگی شکل می‌گیرد. عملکردهای فرهنگی زمینه ی مناسبی را برای برقراری تعاملات اجتماعی ایجاد می‌کنند، پس لزوم دقت نظر بیشتر در رابطه با فضاهای فرهنگی احساس می‌شود. همچنین زمینه های فردی و اجتماعی نیز از عوامل دیگر مؤثر بر ادراک محیط هستند که هر کدام زیر مؤلفه هایی دارند. برای تشریح موضوع مورد تحقیق، مروری گذرا بـه مؤلفه های ادراک محیط داشته و سپس بـه شـرح فضای فرهنگی در قالب نمونه موردی پرداخته می‌شود. در این مقاله بررسی کتابخانه اسناد ملی استان فارس واقع در شیراز به عنوان یک بنای فرهنگی به طور خاص مورد توجه قرار گرفته است. روش تحقیق در این مقاله روش توصیفی‌-‌تحلیلی و ابزار گرداوری داده ها، پرسشنامه است. در انتها نیز ابعاد مختلف مؤثر بر ادراک محیط مورد بررسی و تحلیل قرار می‌گیرد. نتایج نشان می دهد که عوامل فرهنگ، عوامل فردی و عوامل اجتماعی در میزان ارتقاء ادراک محیط در فضاهای فرهنگی مؤثر است و ارتباط معناداری بین آن ها برقرار است. همچنین عامل فرهنگ، بیشترین تأثیر را بر ارتقاء ادراک محیط دارد که این عامل در کتابخانه اسناد ملی منجر به افزایش ادراک محیط و ارتباط بصری مخاطب شده است. در انتها مدل مفهومی حاصل از داده ها جهت بررسی تأثیر مؤلفه های مؤثر بر ادراک محیط در فضاهای فرهنگی معاصر ارائه شده است.