تبیین پاسخ صدرا به معمای شکاف تبیینیِ جوزف لوین مبتنی بر آموزه تجرد ادراک
نویسندگان
1 دانشجوی دکتری فلسفه اسلامی دانشگاه باقرالعلوم علیه السلام
2 استاد گروه فلسفه اسلامی دانشگاه باقرالعلوم
doi
10.30513/ipd.2021.2696.1223چکیده
با عنایت به دیدگاه صدرا در خصوص تجرد ادراک و استدلالهایی که بر آن اقامه نموده است، پاسخی مستدل به معمای شکاف تبیینی فراهم میگردد. تبیین صدرا از ادراک و نفس در تقریر دوگانهانگاری جای میگیرد، اما تقریر او با توجه به شأن مجرد نفس و اینکه نفس منشأ هر گونه آگاهی است، به گونهای منسجمتر مسئله ادراک و کیفیت آن را توجیه میکند. از سوی دیگر، لوین با طرح معمای شکاف تبیینی، بر تمایز میان ماهیت درد و فرایند عصبی تأکید میکند. از دیدگاه او، یک شکاف توضیحی میان تحقق پدیده ادراک و فرایندهای عصبی متناظر با آن ایجاد میگردد که این شکاف را نمیتوان بر اساس دادههای عصبی موجود پر کرد. هدف از این پژوهش، بررسی میزان کامیابی حکمت متعالیه در ارائه پاسخی مستدل به این مسئله و پر کردن شکاف توضیحی مذکور به واسطه قواعد علمالنفسی حکمت متعالیه است. به نظر میرسد دیدگاه صدرا در خصوص تجرد ادراک با توجه به ارائه آن در تقریر دوگانهانگاری و با نگاهی که صدرا به نفس به مثابه حقیقتی متمایز با بدن مادی، اما در عین حال متحد با آن دارد، پاسخی مستدل برای معمای شکاف تبیینی فراهم میکند.