تحلیل و بررسی تطبیقی معراج پیامبر(ص) از دیدگاه «مایکل سلز» و «آنه ماری شیمل» با نگاه درون مذهبی
نویسندگان
1 دانشآموخته کارشناسی ارشد دانشگاه معارف قرآن کریم تهران، ایران
2 دانشیار گروه علوم قرآن و حدیث دانشکده علوم قرآن و حدیث دانشگاه امام صادق (ع)، تهران، ایران
doi
چکیده
«مایکل سلز»، قرآنپژوه آمریکایی درباره معراج پیامبر(ص) بر سه موضوع تأکید میکند؛ اینکه واژه معراج در قرآن بهکار نرفته و درباره آن توضیح کافی داده نشده است. دیگر اینکه قرآن بیان میکند که محمد(ص) هیچ معجزهای متفاوت از معجزه خدایی خود؛ یعنی قرآن نیاورده است. و معراج پیامبر(ص) در خواب و رؤیا صورت پذیرفته است. به عقیده او، بحث پیرامون لایههای این موضوع عمدتا برشواهد غیر قرآنی مبتنی است و دراینباره تنها اطلاعات اندکی در سوره اسراء یافت میشود. افزون بر این وی تلاش کرده است تا واقعه معراج را برگرفته از آیینهای یهود و بودایسم جلوه دهد. هدف این مستشرق در واقع اثبات عدم وقوع معراج رسول اکرم(ص) است؛ در مقابل «آنه ماری شیمل»، معراج پیامبر(ص) را برگرفته از آیه نخست سوره اسراء میداند و بر این باور است که دو سیر( افقی و عمودی) برای پیامبر اکرم(ص) اتفاق افتاده است. و معراج را برخلاف «سلز»، از معجزات الهی میداند. «آنه ماری»، به دلیل اینکه به منابع اهلسنت بسنده کرده است در برخی از آراء خود همچون؛ رؤیت یا عدم رؤیت خداوند در معراج توسط پیامبر(ص)، جسمانی یا روحانی بودن معراج دچار تشکیک عقیده شده است. بهرغم نقدهای اساسی که بر برخی از ارکان نظریههای این دو خاورشناس وارد است، نکات مثبتی نیز در آراء ایشان مشاهده میشود. در این مقاله سعی شده است که ابتدا دیدگاه خاورشناسان مذکور بیان گردد، سپس به بررسی و نقد آراء ایشان پرداخته شود