شکل گیری سرمایه اجتماعی پایدار در بستر تحقق مضامین حقوق شهروندی و منزلت اجتماعی (سندکاوی: بیانیه گام دوم انقلاب اسلامی)

نویسندگان

1 گروه مدیریت دولتی و گردشگری، دانشکدة علوم اجتماعی، دانشگاه محقق اردبیلی، اردبیل، ایران

doi
10.22059/jscm.2025.402404.2627
چکیده

هدف: حقوق شهروندی و منزلت اجتماعی از ارکان اساسی جوامع در نظر گرفته می‌شوند. با ورود انقلاب شکوهمند اسلامی به حیات دوم خویش، مفاهیم مختلفی در بیانیة گام دوم انقلاب اسلامی مد نظر قرار گرفته‌اند که نیازمند شناسایی و تبیین‌‌اند. هدف اصلی تحقیق حاضر تبیین و تحلیل نقش تحقق کامل حقوق شهروندی و ارتقای منزلت اجتماعی به عنوان بستر و پیش‌شرط ضروری برای شکل‌گیری سرمایة اجتماعی پایدار در پرتو بیانیة گام دوم انقلاب اسلامی است که با استفاده از روش ترکیبی صورت پذیرفته است. روش پژوهش: پژوهش حاضر از نظر هدف کاربردی و از نوع ترکیبی است که با رویکرد تبدیلی همزمان بصورت کیفی-کیفی انجام شده است. بدین صورت که در فاز اول، با استفاده از روش کیفی تحلیل اسنادی به بررسی و استخراج محورهای موضوعی از بیانیه گام دوم انقلاب پرداخته شد تا به‌عنوان محورهایی جهت انجام مصاحبه‌های نیمه ساختاریافته استفاده شوند. سپس در فاز دوم با استفاده از نظریه داده‌بنیاد، شاخص‌ها، مولفه‌ها و ابعاد این حوزه شناسایی شدند. در این فاز با استفاده از ابزار مصاحبه‌های نیمه‌ساختاریافته و مطابق با قاعده اشباع نظری از 18 نفر مصاحبه به عمل آمد و گزاره های بدست آمده با کسب اجازه و هماهنگی با خبرگان، از طریق رهیافت نظامند استراوس و کوربین کدگذاری شدند. یافته‌ها: مطابق با یافته‌های تحقیق، 179 گزارة اولیه، 82 کد باز، 23 کد محوری، و 4 کد انتخابی حاصل شد که به‌ ‌عنوان ابعاد، مؤلفه‌ها، و شاخص‌های حقوق شهروندی و منزلت اجتماعی در زمینة بیانیة گام دوم انقلاب اسلامی در نظر گرفته شدند. نتیجه‌: مطابق با نتایج تحقیق، بیانیة گام دوم انقلاب اسلامی سند بالادستی و کلیدی حیات دوم انقلاب اسلامی است که اهداف مؤثر و مهمی را دنبال می‌کند و مؤلفه‌های اساسی چون حقوق شهروندی و منزلت اجتماعی به ‌عنوان منابع حیاتی خلق مشترک ارزش و شایستگی‌های کلیدی در جامعه در زمینة شکل‌گیری سرمایة اجتماعی پایدار نظر گرفته می‌شود.