مقایسه جایگاه احزاب در نظام اسلامی و سکولار در فرایند قدرتیابی
نویسندگان
1 استادیار گروه انقلاب اسلامی دانشگاه معارف اسلامی قم، ایران.
2 دانشجوی دکتری انقلاب اسلامی دانشگاه معارف اسلامی، قم، ایران.
3 استاد علوم سیاسی موسسه آموزشی پژوهشی امام خمینی، قم، ایران.
4 استادیار گروه انقلاب اسلامی دانشگاه معارف اسلامی، قم. ایران
doi
10.22034/ipr.2025.471404.2180چکیده
قدرت از غایات بنیادین احزاب سیاسی است و تفکیک قدرت از احزاب غیرممکن به نظر میرسد؛ بااینحال جایگاه تحزب در فرایند قدرتیابی بین نظام اسلامی و نظام سکولار تفاوت اساسی دارد. بههمینجهت پژوهش حاضر درصدد است با روش مقایسهای به مقایسه جایگاه تحزب در نظام اسلامی و سکولار پرداخته، وجوه اشتراک و افتراق آن دو را در ساختار، اهداف و فرایند رقابت تحلیل نماید. یافتههای پژوهش حاکی از آن است که اگرچه توجه به احزاب، تأکید بر ایدئولوژی مشترک، اعمال و اجرای قدرت ازجمله وجوه مشترک آنهاست، اما قدرت احزاب در نظام اسلامی برخلاف نظام سکولار، ارزش ذاتی ندارد؛ لذا در فرایند قدرتیابی و رقابت به هر روشی متمسک نمیشوند و غایات عبودیت، رشد انسانی و مصالح عمومی، منافع حزبی را کنار مینهد. اگر دموکراسی، مقوم احزاب سکولار است، درعینحال مردمسالاری دینی و نظام ولایت فقیه بر استحکام حزب در نظام اسلامی میافزاید و حزب زیر چتر ولایت فقیه معنا مییابد.