بررسی تطبیقی حضور سیاسی-اجتماعی زنان در اندیشه اسلامی و نگرش فمینیستی
نویسندگان
1 استادیار گروه آموزش معارف اسلامی، دانشگاه فرهنگیان، تهران، ایران
2 پژوهشگر پژوهشگاه علوم اسلامی امام صادق علیه السلام
doi
10.22034/ipr.2025.481705.2189چکیده
حضور سیاسی-اجتماعی زنان در جامعه اسلامی یکی از مسائل چالشی عصر حاضر است. در این زمینه شاهد طیفی از نظرات هستیم که دو سر آن را میتوان افراط و تفریط نامید. آیتالله خامنهایa ضمن نقد این دیدگاهها، الگوی دیگری از حضور سیاسی-اجتماعی زنان را معرفی کرده است. همچنین آمنه ودود بهعنوان برجستهترین شخصیت منسوب به جریان موسوم به فمینیسم اسلامی بر رویکرد اسلامی حضور زنان در جامعه تأکید دارد. مقاله حاضر با روش تطبیقی به دنبال این سؤال است که حضور سیاسی-اجتماعی زنان در اندیشه اسلامی و نگرش فمینیستی با تمرکز بر دیدگاههای رهبر معظم انقلاب و آمنه ودود چه تفاوتی با یکدیگر دارند. ازاینرو پس از تبیین دیدگاه مهمترین اندیشمندان این دو جریان (آیتالله خامنهای و آمنه ودود)، نظرات مذکور بهصورت متناظر دستهبندیشده و نکات اشتراک و افتراق نقد و بررسی میشوند. آمنه ودود با تکیه بر مفهوم توحید، دو الگوی «هرمنوتیک توحیدی» و «طرحواره توحیدی» را مطرح کرده و برخی ملاحظات اسلامی برای حضور اجتماعی زن را نادیده میگیرد. درحالیکه رهبر معظم انقلابa ضمن تأکید بر لزوم حضور سیاسی-اجتماعی زن مسلمان، عدالت جنسیتی را معتبرتر دانسته و نگاهی متعادل میان نقش خانوادگی زن و حضور او در جامعه ارائه میدهد.
