بنیادهای فکری «تساهل و تسامح» و ناسازواری آن با «غیرت انقلابی»
نویسندگان
1 استادیار گروه علوم سیاسی، دانشکده هنر و علوم انسانی فارسان، دانشگاه شهرکرد، فارسان، ایران
2 استادیار گروه معارف اسلامی پردیس شهید چمران، مدیریت امور پردیسهای استان تهران، دانشگاه فرهنگیان، ایران
doi
10.22034/ipr.2024.448726.2112چکیده
«تساهل و تسامح» (Tolerance) اصطلاحی نام دار و رایج در گفتمانهای سیاسی، اجتماعی، فرهنگی و دینی جامعة کنونی است. تبیین صحیح نسبت این اصطلاح با مفاهیمی همچون غیرت در اسلام، مسئلهای بایسته و ضروری به شمار میرود؛ تا جایی که این موضوع در مباحث انقلاب اسلامی نیز استفهام می شود و رابطة آن با «غیرت انقلابی» هم مورد پرسش قرار می گیرد. از این رهیافت، نوشتار پیش رو درصدد پاسخ گویی به چگونگی سازواری یا ناسازواری «تساهل و تسامح» با «غیرت انقلابی» است. یافتة این پژوهش با محوریت نظریة «عقلانیت سیاسی» و با روش مقایسه ای مشعر بر آن است که بین تساهل و تسامح غربی با غیرت انقلابی تنافی وجود داشته و همچنین آنچه تحت عنوان مدارا (حلم و بردباری نسبت به دیگران) با حدود و ثغور مشخص در دین مبین اسلام آمده، با تساهل و تسامح کاملاً فرق داشته و حتی ملازم با غیرت انقلابی است؛ بهنحویکه برقراری مدارا هم در گرو غیرت دینی و انقلابی خواهد بود.
