فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

امکان یا امتناع عرفی شدن جهان اسلام از جمله دغدغه‌های اصلی متفکران مسلمان در قرن معاصر می‌باشد و برخی از متفکرانی تلاش نموده‌اند بر اساس آبشخورهای فکری به تبیین این مسئله بپردازند. در راستای اهمیت این امر، این نوشتار با اتخاذ رویکرد توماس اسپرینگز و بر اساس روش تحلیل محتوای کیفی درصدد پاسخ به این سوال اصلی است: «علل بحران عرفی شدن جهان اسلام ناظر بر دیدگاه آیت الله خامنه‌ای چیست و برون رفت از عرفی شدن جهان اسلام و رسیدن به وضعیت مطلوب چگونه خواهد بود؟». یافته‌های پژوهش بر نکاتی چند تاکید دارد: یک. در دیدگاه آیت الله خامنه‌ای عرفی شدن جهان اسلام پدیده‌ای عرضی و نه ذاتی بوده و این امر، بیشتر تحت تاثیر عوامل ارادی تا غیر ارادی می‌باشد. از اینرو امکان تغییر وضعیت موجود به وضعیت مطلوب وجود دارد. دو. در این نگاه فراتر از مقام ثبوت، در مقام اثبات کارآمدی نظام سیاسی اسلام مهمترین عامل در جلوگیری و کسترش نفوذ سکولاریسم در جهان اسلام می‌باشد. در این راستا، وقوع انقلاب اسلامی، تشکیل نظام جمهوری اسلامی و در پیش گرفتن اهداف تمدنی ـ تمدن نوین اسلامی ـ مسیری خلاف روند عرفی شدن جهان اسلام است که تاثیر و تاثرات آن در محیط داخلی و همچنین جریان‌های اسلام گرا نظیر حزب الله لبنان، الحوثی یمن، و حشد الشعبی عراق می‌توان دید.