گفتمانهای هویتی و منازعات نخبگان سیاسی؛ الگوی نظری تبیین منازعات نخبگان سیاسی در ج.ا.ا
نویسندگان
1 استادیار گروه علوم سیاسی، دانشگاه تهران، تهران، ایران
2 دانشجوی دکتری گروه علوم سیاسی، دانشگاه تهران، ایران
doi
چکیده
بررسی و تحلیل منازعات نخبگان سیاسی در ج.ا.ا، از نقطهنظر تأثیر تحول گفتمانهای هویتی بر این منازعات، موضوعی است که مورد مداقه علمی جدی قرار نگرفته است. بنابراین، سؤال اصلی آن است که «تحول گفتمانهای هویتی چگونه بر منازعات نخبگان سیاسی در ج.ا.ا تأثیر گذاشته است؟» فرض بر آن است که تحول گفتمانهای هویتی با کاهش میزان همیستگی ساختاری و ارزشی نخبگان سیاسی در ج.ا.ا، منجر به تشدید منازعات آنها شده است. در این پژوهش با استفاده از روش «اندیشیدن با نظریه»، این نتیجه به دستآمده که با پذیرش گفتمان هویتی تغییریافته از سوی بخشی از نخبگان چپ، آنها ضمن ائتلاف با نخبگان بیرون از حاکمیت و لایههای اجتماعی نوگرا، گفتمان و ادبیات جدیدی چون جامعه مدنی، آزادی، توسعه سیاسی و... را نیز به استخدام خود درآورند که در نهایت، بازسازی گفتمانی و تشکیلاتی راستهای سنتی و کاهش همبستگی ساختاری و ارزشی نخبگان این جناحها را در پی داشت. در این شرایط، منازعات نخبگانی به صورت نوعی و فازی متحول شد؛ بدین ترتیب که مناسبات آنها از حالت متحد به گسیخته تغییر یافت و به مرور زمان، در اثر منازعات عملی، روند آن تشدید شد، به گونهای که هماکنون، پیچیده، متراکم و متکثرند و جامعه را نیز دوقطبی کردهاند.