فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

روان ­شناسان معتقدند که رفتار فرد تحت تاثیر عوامل محیطی، شخصیتی و عاطفی است و منظور از عوامل شخصیتی همان ویژگی ­های شخصیت است که باعث بروز یک سری از رفتار ها در فرد می ­شود، در کتاب سیاست ­نامه خواجه نظام­ الملک، موارد زیادی در زمینه ویژگی­ها و رفتارهایی که باید یک حاکم اسلامی داشته باشد، بیان شده است. پژوهش حاضر به بررسی مقایسه­ای روان­شناسی سیاسی حاکم در سیاست ­نامه خواجه نظام­ الملک می ­پردازد. پرسش اصلی این پژوهش این است که ویژگی ­های شخصیتی حاکم از دیدگاه خواجه نظام ­الملک چیست و آیا قابل مقایسه با نظریه 16عاملی شخصیت کتل است؟ در مقاله حاضر تلاش شده است که با استفاده از مطالعات کتابخانه ­ای و روش تحلیل مضمون به این سوال پاسخ داده شود. یافته­ های حاصل از پژوهش گویای این موضوع  است که در تفکر خواجه نظام الملک ویژگی های شخصیت حاکم براساس تحلیل مضمون در نهایت به 6 مضمون فراگیر (برون­گرایی، ثبات هیجانی، هوش، جسارت، وجدان و اعتماد) منجرشد و نتایج مقایسه آن با نظریه 16 عاملی کتل نشان داد که مضامین ساختاری این بررسی با 9 عامل از 16 عامل (عامل­های A، B، C، E، G، H، I، N، (Q3 مطابقت داشته و می ­توان ویژگی ­های شخصیتی حاکم براساس سیاست­نامه خواجه نظام­ الملک را با این عوامل توضیح داد.