تحلیل مضمون موانع سکولار شدن نظام سیاسی در اسلام در افکار امام خمینی (ره)

نویسندگان

1 دانش‎آموختۀ دکتری مطالعات سیاسی انقلاب اسلامی، گرایش اندیشۀ سیاسی رهبران انقلاب اسلامی دانشگاه شاهد و پژوهشگر پژوهشکدۀ مطالعات انقلاب اسلامی، تهران، ایران

2 دانشیار گروه علوم سیاسی و مطالعات انقلاب اسلامی، دانشگاه شاهد، تهران، ایران

3 استادیار گروه علوم سیاسی و مطالعات انقلاب اسلامی دانشگاه شاهد، تهران، ایران

doi
چکیده

در نگاه امام خمینیŠ، دین اسلام برای بعدهای مختلف تئوریک و عملی انسان در جامعه راه حل دارد. در تقابل با این اندیشه، نگاه های متعارض وجود دارند که در سطح داخلی و نظام بین‎المللی در صدد هستند اسلام ناب محمدی را دین تک‎ بعدی و صرفاً معنوی معرفی، و از این زاویه به ناکارآمدی دین در عرصه‎های گوناگون اجتماعی ازجمله سیاست اقرار کنند. امام خمینیŠ با بینش و شناخت راستین از اسلام اصیل، در مقابل این نوع برداشت از دین ایستادگی کردند و از این طریق مانع شدند دین اسلام همچون مسیحیت دچار انحراف شود و سنن عرفی به جای دین، وارد عرصه‎های اجتماعی شود. باتوجه‎به اهمیت این مسئله، در مقالۀ حاضر تلاش این است که با استفاده از روش تحلیل مضمون و مطالعات کتابخانه‎ای، به این پرسش پاسخ داده شود: موانع عرفی (سکولار‎) شدن نظام سیاسی در اسلام از منظر امام خمینیŠ چه مؤلفه‎هایی‎اند؟ یافته‎های پژوهشی گویای این است که در تفکر امام خمینیŠ، موانعی چون شناخت صحیح مبانی دینی، دوری از تحریف، و تفسیر صحیح و منطقی از مبانی اسلام، تبعیت از رهبری و ولایت فقیه و حضور فعال روحانیان در عرصه‎های مختلف جامعه باعث دور نگه داشتن نظام سیاسی در اسلام از عرفی شدن می‎شود.