الگوی پیشرفت سیاسی جامعه مبتنی بر نظام جامع آموزههای قرآن کریم (تبیین مبانی، شاخصها و اندیشۀ حاکم بر الگو)
نویسندگان
1 پژوهشگر پژوهشگاه علوم اسلامی امام صادق (ع) و دانشجوی دکتری دانشگاه آزاد، واحد علوم و تحقیقات تهران
2 کارشناس ارشد رشته تفسیر دانشگاه علوم و معارف قرآن کریم
3 پژوهشگر پژوهشگاه امام صادق علیه السلام و مدرّس حوزه علمیه قم
doi
چکیده
الگوهای توسعه و پیشرفت بهمثابه نرمافزار و پیشرانههای نظری تمدنیاند که هریک مبتنی بر مبانی و نظام اندیشهای خودویژۀ ادیان و مکاتب بشری برای پاسخ به یکی از فرانیازهای اصیل انسانی، یعنی خواهان رشد و پیشرفت طرح و ارائه شدهاند. الگوهای یادشده، خود از زیرالگوهایی در تمام ابعاد زیست فردی و اجتماعی انسان ازجمله الگوی پیشرفت سیاسی جامعه سامان یافتهاند. دستیابی به الگوی پیشرفت سیاسی جامعه مبتنی بر نظام اندیشهای رشدمحور قرآن کریم بهعنوان کاملترین کتاب آسمانی مصون از تحریف، هدف اصلی این نوشتار است. اکنون این سؤال مطرح است که قرآن کریم در راستای رشد و پیشرفت سیاسی جامعه، چه الگویی را معرفی میکند؟ روش پژوهش در ترسیم الگو و مؤلفههای آن، تحلیل محتوای کیفی با رویکرد قیاسی است و در کشف و تبیین اجزای مؤلفههای الگو، بهترتیب از تحلیل محتوای کیفی با رویکرد استقرایی و توصیف و تحلیل بهره میبرد. یافتههای پژوهش حاضر نشان میدهد که مبتنی بر اندیشۀ رشد قرآنی، جهتگیری مطلوب سیاسی جامعۀ انسانی تکبُعدی و یکجانبهنگر نیست، بلکه با رویکردی معناگرا و جامع، در ساحات دوگانه زیست مادی و معنوی و در بستر سیر عبودیت الهی به سمت غایت رشد آن (قرب الهی) سامان مییابد.