مقایسه اثربخشی درمان دارویی و تغییر سبک زندگی بر اساس مدل فرانظریه ای در سه شاخص بیماران سندروم متابولیک شهر تهران در سال 1396

نویسندگان

1 استاد تمام ، دکترای روانشناسی ، استاد یار ، دانشگاه ازاد اسلامی ، تهران

2 دکترای روانشناسی ، استاد یار ، دانشگاه خوارزمی ، تهران

3 دانشجوی دکتری روانشناسی سلامت دانشگاه عدالت تهران

4 دکترای روانشناسی ، دانشیار ، دانشگاه امام حسین ، تهران

doi
10.22038/mjms.2020.16972
چکیده

چکیده :مقدمه و هدف: :سندرم متابولیک مجموعه ای از عوامل خطر مرتبط با بیماری های قلبی عروقی و دیابت می باشد که هر روز بر شمار مبتلایان به آن افزوده می شود . این مطالعه با هدف تعیین اثر برنامه آموزشی مبتنی بر فرانظریه ای به منظور کنترل عوامل خطر ساز بیماری سندرم متابولیک صورت گرفت .مواد و روش کار:روش پژوهشی شبه تجربی با طرح پیش آزمون –پس آزمون با در گروه کنترل دارویی و شاهد ، 75 افراد مبتلا به سندرم متابولیک به صورت تصادفی ساده در سه گروه 25 نفری قرار گرفتند . ابزار اندازه گیری مورد استفاده پ پرسشنامه فرانظریه ای مارکوس که به وسیله آن مراحل تغییر رفتار و فرایند رفتار (خودکارآمدی و موازنه تصمیم گیری ) مورد ارزیابی سپس مورد آموزش قرار گرفت همچنین یرگه ثبت اطلاعات برای جمع آوری داده های مربوط به دور کمر ، فشار خون سیستولی و دیاستولیک ، TG،HDL، و FBSمورد استفاده قرار گرفت .که وجود حداقل سه شاخص ملاک تعیین بیماری سندرم متابولیک بود . بعد از گردآوری داده ها مداخله آموزشی در چهار جلسه ای برای گروه آزمون و برای گروه دارویی ،داروهای مورد نیاز بدون مداخله آموزشی و گروه شاهد بدون مداخله به کار گرفته شد و نتایج پس از 4 ماه مداخله آموزشی جمع آوری شد.در نهایت داده ها توسط آزمونهای T مستقل و وابسته و کوواریانس و به وسیله نرم افزار SPSS مورد تجزیه و تحلیل قرار گرفت .یافته های پژوهش :اندازه گیری سازه مراحل تغییر قبل مداخله نشان داد که درصد بالایی از بیماران،در مرحله مقدماتی (پیش تفکر،تفکر و آمادگی ) قرار داشتند که بعد از مداخله بیش از4/76% افراد گروه آزمون در مرحله عمل و نگهداشت قرار گرفتندنتیجه گیری :سندرم متابولیک یک بحران جهانی است، . شواهد علمی نشان می دهد بخش عمده ای از بیماری سندرم متابولیک از طریق تغییر رفتارهای واسطه ای بویژه اصلاح رژیم غذایی و شیوه زندگی قابل پیشگیری و حتی درمان است .حتی در بعضی از شاخص های سندرم متابولیک (قند ناشتا و دور کمر )عملکرد بهتری نسبت به درمان دارویی دارد.