مسئولیت مدنی سرپرست صغیر در حقوق ایران و اصول اروپایی مسئولیت مدنی
نویسندگان
1 قاضی دادگستری، دانشجوی دکتری حقوق خصوصی، دانشگاه بین المللی امام خمینی، قزوین، ایران
2 دانشیار گروه حقوق، دانشگاه بینالمللی امام خمینی، قزوین، ایران
3 استادیار گروه حقوق، دانشگاه بینالمللی امام خمینی، قزوین، ایران
4 استادیار گروه حقوق، دانشگاه بینالمللی امام خمینی، قزوین، ایران
doi
10.22034/jlvi.2026.2075730.1507چکیده
یکی از اصول مهم مسئولیتها اعم از مسئولیت اخلاقی و حقوقی، شخصی بودن مسئولیت میباشد بدین معنی که هر کس باید در قبال اعمال و رفتار خویش پاسخگو باشد. در فقه اسلامی این اصل تحت عنوان قاعده وزر بیان میگردد. در حقوق مدنی نیز این اصل مورد توجه فقه اسلامی بوده است. لکن این اصل دارای استثنائاتی میباشد که تحت عنوان مسئولیت ناشی از فعل غیر تعبیر میشود. از جمله مهمترین این استثنائات مسئولیت مواظب و نگهدار در قبال رفتار زیانبار صغیر میباشد. بدین شرح که قانونگذار در برخی از فروض سرپرست را مسئول جبران خسارات وارده از ناحیه صغیر به ثالث میداند. این موضوع در حقوق ایران در ماده 7 قانون مسئولیت مدنی و در اصول اروپایی حقوق مسئولیت مدنی در ماده 101 از فصل ششم از بخش سوم بیان شده است. گسترۀ شمول افراد در این دو نظام حقوقی تقریباً یکسان میباشد، لکن مبنای مسئولیت در حقوق ایران تقصیر و در اصول اروپایی حقوق مسئولیت مدنی فرض تقصیر میباشد. با تحلیل و مقایسه صورت گرفته در مقالۀ حاضر پیشنهاد میگردد ماده 7 قانون مسئولیت مدنی اصلاح گردد.