تحلیل گفتمانی سیاستخارجی آیتاللهخامنهای (گفتمان تعاملگرایی ضد نظام سلطه)
نویسندگان
1 دکترای علوم سیاسی دانشگاه تهران
doi
چکیده
سیاست خارجی هر کشور رویکردها و ایستارهای آن را نسبت به نظام و روابط بینالملل نمایان میسازد. در جمهوری اسلامی ایران، نقش رهبری در سیاست خارجی، ویژه و برتر است. در این مقاله برآنیم تا دیدگاه ایشان به سیاست خارجی را در چارچوب گفتمان «تعاملگرایی ضد نظام سلطه» به بازخوانی، رویکردی که تاکنون چندان مورد بررسی قرار نگرفته بپردازیم. در این مبحث، چنین پرسشی به میان میآید که گفتمان سیاستِ خارجی جمهوری اسلامی در اندیشة آیتالله خامنهایa چگونه صورتبندی میشود؟(سؤال)از دید نگارنده، این موضوع در چارچوب گفتمان تعاملگرایی ضد نظام سلطه ـ که از سوی خود ایشان نیز، بیان شده ـ درکشدنی است. (فرضیه) با تحلیل گفتمانی بیانات مقام معظم رهبریa، میتوان نشان داد که این گفتمان، دنبالة رویکرد امام خمینی است و با محوریت تعاملگرایی ضد نظام سلطه قرار دارد. (هدف) رهیافت نظری پژوهش، نظریة تحلیل انتقادی گفتمان در برداشتی است که ارنستو لاکلا، شنتال موفه و نورمن فرکلاف از آن به دست دادهاند. (روش) استواری سیاست خارجی بر دو بنیاد سلبی و اثباتی، برخورداری از ماهیتی مستقلانه و ضد سلطه، و بهرهمندی از گرایش ایدئولوژیک – استراتژیک از دستاوردهای این مقاله است. (یافته)
