فراترکیب پیشایندها و رهاوردهای توسعۀ سرمایۀ اجتماعی در مطالعات سازمانی ایران

نویسندگان

1 گروه مدیریت دولتی دانشکدة مدیریت، دانشگاه هوایی شهید ستاری، تهران، ایران

2 گروه مدیریت دولتی دانشکدة مدیریت، دانشگاه هوایی شهید ستاری، تهران، ایران

3 گروه مدیریت دولتی دانشکدة مدیریت، دانشگاه هوایی شهید ستاری، تهران، ایران

4 گروه سرمایة انسانی، پژوهشکدة مدیریت راهبردی، دانشگاه عالی دفاع ملی، تهران، ایران

doi
10.22059/jscm.2024.374897.2498
چکیده

زمینه و هدف: سرمایة اجتماعی به عنوان گونه‌ای ارزشمند از سرمایه‌های ناملموس فواید فردی و سازمانی فراوانی دارد و تقویت آن نیز نیازمند پیش‌نیازهای گوناگونی است. ازاین‌رو، در سال‌های اخیر مطالعات فراوانی دربارة این موضوع انجام شده است. به ‌منظور کسب شناختی جامع‌تر در این خصوص در پژوهش حاضر به مرور و طبقه‌بندی الزامات و نتایج حاصل از توسعة سرمایة اجتماعی پرداخته شده است. روش: این پژوهش کاربردی با رویکرد کیفی و روش فراترکیب انجام شده است. منابع اطلاعاتی آن مقاله‌های منتشرشده دربارة اهداف این پژوهش در پایگاه‌های علمی معتبر کشور در بازة زمانی منتخب است. این مقاله‌ها بر اساس معیارهای ورود به فرایند فراترکیب انتخاب شدند و داده‌های حاصل از آن‌ها با روش تحلیل مضمون تجزیه‌وتحلیل شد. یافته‌ها: الزامات شناسایی‌شده برای توسعة سرمایة اجتماعی در قالب باورها و نگرش‌های سازنده، تعاملات میان‌فردی مؤثر، رهبری تسهیلگر، فرهنگ و اخلاق، و مدیریت سرمایة انسانی طبقه‌بندی شدند. نتایج عمدة آن نیز عبارت‌اند از: بهره‌وری و عملکرد، تعالی سرمایة انسانی، رهاوردهای نگرشی و رفتاری، توسعة اخلاق حرفه‌ای و سازمانی، توسعة سرمایه‌های ناملموس، قابلیت‌های سازمانی، تسهیل مدیریت دانش و نوآوری، کارآفرینی. نتایج: تجمیع و یکپارچه‌سازی یافته‌های پژوهش‌های متعدد دربارة سرمایة اجتماعی در پژوهش حاضر می‌تواند شناخت به‌نسبت جامعی دربارۀ الزامات و نتایج آن حاصل کند و به ‌عنوان راهنمایی برای مدیریت این سرمایة ارزشمند مورد استفاده قرار گیرد.