فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

توسعۀ فناوری و ظهور مالکیت‌ها و قراردادهای جدید که پیش از این شناخته‌شده نبوده‌اند، نوع اختلافات حادث را نیز متفاوت کرده است. در رفع اختلافات، الزاماً روش‌های سنتی پاسخگو نیستند و حتی برخی روش‌های مرسومِ جایگزینِ حل‌وفصل اختلافات نیز ممکن است طرفین را به نحو رضایت‌مندی به مقصود نرسانند. در این مرحله از بروز اختلاف، ارزیابی بی‌طرفانۀ قضایی، علمی و فنی اولیه از ثمرۀ دعوا به‌عنوان شیوه‌ای جایگزین در حل‌وفصل اختلافات، که از این پس «ارزیابی بی‌طرفانه» نامگذاری می‌شود، شیوه‌ای کارآمد و گزینه‌ای مناسب و مفید محسوب می‌شود. اگر لازم باشد ترتیبی برای روش‌های جایگزین حل‌وفصل اختلافات منظور گردد، ارزیابی بی‌طرفانه به‌طور مسلم قبل از مراجعه به دادگاه یا حداقل قبل از صدور رأی آن مرجع، و به‌طور معمول، قبل از ورود به میانجیگری و داوری و کارشناسی است و زمانی که مطرح می‌شود، ارزیابی بی‌طرفانه برای حل‌وفصل بسیاری از اختلافات، به‌ویژه اختلافات مالکیت آفرینش‌های فکری گزینۀ مناسبی به شمار می‌آید؛ چراکه بیشتر اختلافات از تصور اشتباه طرفین نسبت به حقوق خود ایجاد می‌شود و طرفین خود را به اندازه‌ای محق می‌دانند که مذاکره و مشاوره و حتی میانجیگری راه به جایی نمی‌برد و تا طرفین وارد رسیدگی حقوقی (رسیدگی قضایی یا داوری) نشوند، تصویری واقعی از حق‌مداری یا بی‌حقی یکی از آنها پیدا نمی‌شود. پس لازم است که روش «ارزیابی بی‌طرفانه» که اطمینان و یقین و درنتیجه انعطاف بیشتری برای طرفین به وجود می‌آورد، به‌طور جدی مورد توجه و استفادۀ مفید قرار گیرد.