مؤلفه‌ها و شاخص‌های مدل مسئولیت اجتماعی شرکت ملی مناطق نفت خیز جنوب

نویسندگان

1 گروه مدیریت دولتی، واحد شوشتر، دانشگاه آزاد اسلامی، شوشتر، ایران.

2 گروه روان‌شناسی، دانشگاه شهید چمران، اهواز، ایران

3 گروه مدیریت دولتی، واحد شوشتر، دانشگاه آزاد اسلامی، شوشتر، ایران.

4 گروه مدیریت، واحد سمنان، دانشگاه آزاد اسلامی، سمنان، ایران.

5 گروه جامعه‌شناسی، واحد شوشتر، دانشگاه آزاد اسلامی، شوشتر، ایران

doi
10.22059/jscm.2024.370386.2480
چکیده

مسئولیت اجتماعی یکی از مفاهیم مهمی است که حوزة اقتصادی، اجتماعی، و زیست‌محیطی را در بر می‏گیرد. هدف این تحقیق بررسی مؤلفه‏ها و شاخص‏های مدل مسئولیت اجتماعی شرکت ملی مناطق نفت‌خیز جنوب بود. این تحقیق از نوع تحقیقات آمیختة اکتشافی است که با تحلیل محتوای مرام‌نامه‌های مسئولیت اجتماعی شرکت‌های پیش‌رو در اجرای مسئولیت اجتماعی دنیا و صنعت نفت ایران ابعاد و مؤلفه‌های الگو شناسایی و سپس با روش دلفی تثبیت شد. جامعة آماری اول شامل متخصصان و خبرگان شرکت مناطق نفت‌خیز و دانشگاهی در حوزة مسئولیت اجتماعی بودند که تعداد 15 نفر انتخاب شدند. جامعة آماری دوم شامل ذی‌نفعان و استفاده‌گیرندگان از حوزة مسئولیت اجتماعی بود. بر اساس فرمول کوکران برای جوامع نامحدود تعداد این افراد 394 نفر محاسبه شد. جامعة سوم مجریان و متولیان اجرای برنامه‌های مسئولیت اجتماعی بودند که تعداد 79 نفر به عنوان نمونه انتخاب شدند.  با انجام تحلیل محتوای مرام‌نامه‌های شرکت‌های بزرگ نفتی دنیا، ابعاد الگوی مورد نظر شناسایی و در نهایت به کمک مدل‌سازی ساختاری‌ـ تفسیری و با کمک نرم‌افزار میک مک الگوی مورد نظر ترسیم و سطوح پنجگانة این الگو معرفی شدند. پس از تحلیل محتوا و دو دور روش اجرای دلفی، دوازده مؤلفه و 58 شاخص استخراج شد که برای زیست‌بوم هر منطقه می‌توان آن‌ها را به عنوان مؤلفه‌ها و شاخص‌های مدل مسئولیت اجتماعی در نظر گرفت. این ابعاد و مؤلفه‌ها در دور دوم دلفی غربالگری شدند. در نهایت اولویت‌بندی مؤلفه‌ها،  صورت گرفت که نتایج حاکی از آن بود که شاخص مسئولیت اجتماعی سازمانی با وزن نسبی 330/0 بیشترین اهمیت را دارد. بنابراین در بین 12 شاخص بیشترین تأثیر را دارد.