فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

هدف: امروزه گسترش فناوری‏های نوین و به‏تبع چالش‏های حقوقی آن‏ها سازگارسازی مقررات با این حوزه را می‏طلبد. از جملة این موارد فناوری هوش مصنوعی است. انتخاب سازکار مشخص و منسجم مسئولیت مدنی برای هوش مصنوعی به ‏لحاظ اجتماعی و اقتصادی حائز اهمیت است. قوانین ملی رویکردهای متفاوتی برای سازگاری با چالش‏های هوش مصنوعی دارند. در خصوص مبنای مسئولیت هوش مصنوعی، به‏ طور کلی در اغلب مقررات کشورهای اروپایی مسئولیت مبتنی ‏بر تقصیر به مثابة اصل پیش‏بینی شده ‏است.روش پژوهش: به صورت توصیفی‌ـ تحلیلی از طریق تحلیل مواد مربوطه و روش تحلیل حقوقی با مطالعة تطبیقی در مقررات کشورهای اروپایی است.نتیجه‌گیری: مطالعة تطبیقی نشان می‏دهد که مسئولیت محض به ‏طور استثنایی برای چهار دسته مسئولیت ویژه، منطبق با هوش مصنوعی، مطرح می‏شود. با توجه به تصویب‏نامة اخیر پارلمان اروپا، که به صورت پیشنهاد به کمیسیون اروپا ارائه شده ‏است، برای اپراتورهای سیستم هوش مصنوعی پرخطر مسئولیت محض و در صورت تعددْ مسئولیت تضامنی و مشترک پیش‏بینی و برای سایر سیستم‏های هوش مصنوعی مسئولیت مبتنی ‏بر تقصیر به منزلة مبنا شناسایی شده است. در حقوق ایران، مسئولیت هوش مصنوعی با ماهیت مسئولیت ویژه ناشی از فعل غیر و بر مبنای استناد عرفی قابل تبیین است و در فرض تعدد مسئولانْ مسئولیت اشتراکی توجیه می‏شود.