تحلیل اثر مقیاس در برنامهریزی ساختارهای سبز شهری با رویکرد ارزیابی سیمای سرزمین؛ مطالعه موردی: منطقه یک و سه کلانشهر تهران
نویسندگان
1 استادیار جغرافیا و برنامه ریزی شهری، دانشگاه تهران، تهران، ایران
2 دانشجوی دکتری برنامه ریزی محیط زیست، دانشگاه تهران، تهران، ایران
3 دانشجوی دکتری برنامه ریزی محیط زیست، دانشگاه تهران، تهران، ایران
4 استادیار برنامه ریزی و مدیریت محیط زیست، دانشگاه تهران، تهران، ایران
doi
10.22034/jsc.2019.198530.1104چکیده
در حال حاضر شناسایی مشکلات و شناخت الگوی کالبدی شهر و فرم شهری در مقیاسهای مختلف از اهمیت بسزایی برخوردار میباشد. همچنین برنامهریزی ساختار شهری مستلزم استفاده از داده مکاندار در مقیاس مناسب میباشد. انتخاب مقیاس بهینه و منطبق نمودن مطالعات بر اساس مقیاس مناسب یکی از اصولی است که میتواند نتایج مطالعات را تدقیق کرده و برای اجرا، کاربردی نماید. هدف از مطالعه حاضر بررسی اثر مقیاس در مطالعات فضایی شهر و محیطزیست در مناطق یک و سه شهر تهران میباشد. رویکرد تحقیق حاضر بیان اثرات مقیاس در مطالعات سیمای سرزمین شهری با بهرهگیری از الگوی اکولوژی سیمای سرزمین و ارزیابی تصاویر ماهواره در دو مقیاس میانی (landsat) و خرد (quick bird) میباشد. مقایسه نتایج حاصل از کمی سازی سیمای سرزمین در دو مقیاس خرد و میانی در مناطق یک و سه شهر تهران بیانگر اختلاف نتایج در مقیاس مطالعات میباشد. در مقیاس میانی 1747 لکه سبز ولی در مقیاس خرد 36516 لکه سبز قابلتفکیک بود که هر دو نتیجه قابلاستفاده میباشد. به همین تناسب در اندازه لبه و تراکم لبه و همچنین شکل لکهها در دو مقیاس مطالعه اختلاف وجود دارد. نتایج نشان داد ویژگی لکههای مقیاس خرد مناطق یک و سه شهر تهران به حالت طبیعی فضای سبز این مناطق نزدیکتر بوده و در برنامهریزیهای شهری و محلی کاربرد بیشتری دارد، ولی از نظم کمتری در لبهها برخوردار میباشد که این نظم کمتر هیچگونه ارتباطی با تخریب اینگونه فضا ندارد. اهمیت نظم لکهها در مطالعات منطقهای موردتوجه بوده که در این سطح، مطالعات تصاویر مقیاس میانی توصیه میگردد. بهطورکلی با جهتدهی مطالعات بر اساس اصول مقیاس میتوان عدم قطعیت نتایج را به حداقل کاهش و فضای تصمیمگیری را بهبود بخشید.