اثربخشی آموزش خوداطمینانی تحصیلی بر انعطاف پذیری شناختی و پردازش شناختی در دانش آموزان دارای مشکلات خواندن

نویسندگان

1 استادیار روانشناسی تربیتی، گروه علوم تربیتی، دانشکده علوم تربیتی و روانشناسی، دانشگاه شهید مدنی آذربایجان، تبریز، ایران

doi
10.22034/naes.2025.499184.1634
چکیده

زمینه و هدف: هدف پژوهش حاضر تعیین اثربخشی آموزش خوداطمینانی تحصیلی بر انعطاف‌پذیری شناختی و پردازش شناختی دانش‌آموزان دارای مشکلات خواندن بود. روش: طرح پژوهش نیمه آزمایشی از نوع پیش آزمون- پس آزمون با گروه کنترل بود. جامعه‌ی آماری شامل کلیه دانش‌آموزان پسر پایه‌های سوم دوره ابتدایی دارای مشکلات خواندن شهر تبریز بود که در سال تحصیلی 1404-1403 مشغول به تحصیل بودند که از میان آن‌ها به روش نمونه‌گیری هدفمند، تعداد 30 نفر (15 نفر گروه آزمایش و 15 نفر گروه گواه) به‌ عنوان حجم نمونه و به طریق تصادفی انتخاب شدند. برای جمع‌آوری داده‌ها از پرسشنامه انعطاف‌پذیری شناختی دنیس و وندروال (2010) و آزمون پردازش شناختی ناگلیری و همکاران (2014) استفاده شد. تجزیه و تحلیل داده‌ها با روش آماری تحلیل کوواریانس چندمتغیره با نرم افزار SPSS.21 انجام گرفت.یافته‌ها: نتایج پژوهش نشان داد که آموزش خوداطمینانی تحصیلی بر انعطاف‌پذیری شناختی و مولفه های ادراک کنترل-پذیری، ادراک توجیه رفتار و ادراک گزینه‌های مختلف دانش‌آموزان دارای مشکلات خواندن تاثیر دارد (001/0≥P). همچنین آموزش خوداطمینانی تحصیلی بر پردازش شناختی و مؤلفه‌های برنامه‌ریزی، توجه، پردازش همزمان و متوالی در دانش‌آموزان دارای مشکلات خواندن تأثیر دارد (001/0≥P). در واقع آموزش خوداطمینانی تحصیلی باعث افزایش انعطاف‌پذیری شناختی و پردازش شناختی و مؤلفه‌های آن‌ها در این کودکان می‌شود. نتیجه‌گیری: الگوی آموزش خوداطمینانی تحصیلی می‌تواند در کنار سایر مداخلات موجود، در مداخله برای آموزش دانش-آموزان با اختلال مشکلات خواندن قابل استفاده باشد.