فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

هم‏افزایی نهادی به مثابة بذر سیاست‏های مشارکتی و مقوّم سرمایة اجتماعی در مناطق کلان‌شهری شناخته می‌شود که در کنار اعتماد اجتماعی و قواعد نهادی می‏تواند محصول پربار مشارکت نهادمند و مدیریت شایسته را به ارمغان بیاورد. اما مسئلة اساسی در این حوزه شناخت ظرفیت‌های درونی و برونی نهادها در ارتقای هم‌افزایی‌ها است. در همین زمینه پژوهش حاضر با هدف سنجش ظرفیت هم‌افزایی نهادی در مدیریت منطقة کلان‌شهری تهران اقدام به بررسی و تحلیل ظرفیت‌های هم‌افزایی درون‌نهادی و میان‌نهادی کرده است. این پژوهش بنا بر ماهیت مسئلة مورد بررسی در ردة پژوهش‌های کاربردی قرار می‌گیرد که با استفاده از روش‌های پیمایشی انجام شده است. جامعة آماری پژوهش همة نهادهایی است که در محدودة منطقة کلان‌شهری به عنوان یکی از کنشگران اثرگذار در منطقة کلان‌شهری فعال هستند. حجم نمونه نیز با فرمول کوکران 400 نمونه برآورد و با استفاده از روش سهمیه‏ای تعیین شد. پس از گردآوری  داده‌های پژوهش با استفاده از ابزار پرسشنامه، از آزمون‌های T-test، تحلیل واریانس یک‌طرفه و F به منظور تحلیل داده‌ها استفاده شده است . نتایج نشان می‌دهد شاخص سرمایه و ظرفیت انسانی با توجه به سطح اطمینان 95 درصد در نهادهای دولتی (132/6)، عمومی (728/3)، مردمی (780/28)، و خصوصی (679/33) اختلاف معناداری با میانگین دارد و ظرفیت هم‌افزایی درون‌نهادی و هم‌افزایی میان‌نهادی در منطقة کلان‌شهری تهران میان نهادهای مردمی و خصوصی نسبت به نهادهای دولتی و عمومی بیشتر است. بنابراین تمرکز بر ظرفیت‌هایِ بیشترِ نهادهای خصوصی و مردمی جهت بهره‌برداری از آن‌ها و اصلاح ساختار قدرت موجود در منطقة کلان‌شهری تهران با تأکید بر ظرفیت‌سازی بیشتر در نهادهای دولتی و عمومی اهمیت بیشتری پیدا می‌کند. توسعۀ ظرفیت‌های مثبت نهادی، تمرکززدایی قدرت ذی‌نفعان کلیدی شهری به نفع نهادهای دارای ظرفیت بیشتر، طراحی فضای گفت‌وگو و برنامة یکپارچه میان نهادها، و نهادسازی منطقة کلان‌شهری تهران می‏تواند گام‌های نخستین حل بخش زیادی از مشکلات مناطق کلان‏شهری، که به واسطة تفرّق‏ها و تقابل‌های نهادی ایجاد شده، باشد.