بازبینی ترجمه‌های فارسی از برگردان تکامدها در خطبه‌های نهج‌البلاغه (خوانش ترجمه‌های انصاریان، دشتی، دین‌پرور، شهیدی و آیتی)

نویسندگان

1 استادیار زبان و ادبیات عربی دانشگاه اراک، اراک، ایران.(نویسنده مسئول)

2 دانشجوی دکتری زبان و ادبیات عربی، دانشکدگان فارابی، دانشگاه تهران، قم، ایران.

3 کارشناسی‌ارشد زبان و ادبیات عربی دانشگاه کاشان، کاشان، ایران.

doi
چکیده

از برجسته‌­ترین و بارزترین نمودهای یک نویسه که آن را از متون دیگر متمایز می­‌سازد استفاده از الگوهای خاص زبانی است. نهج­ البلاغه نیز از این قاعده مستثنی نبوده و با کاربست تکامد توانسته سبک منحصر به فرد خود را خلق کند. ترجمه این جنس مفردات نهج­ البلاغه به دلیل دشواری در فهم معنا، نیاز به معناشناسی دارد و بهترین نوع آن معناشناسی توصیفی است؛ چرا که در سیاق جمله و از رهگذر روابط جانشینی و همنشینی یک واژه با واژگان و عبارات دیگر و از طریق کتب لغت است که می­‌توان به معنای اصلی این­گونه تعابیر دست یافت. پژوهش حاضر، از رویکرد تطبیقی _ توصیفی بهره جسته و نگارندگان به دنبال آنند که با مقایسه ترجمه واژگان یا عبارات دارای تکامد به آسیب­ شناسی موردی برگردان­‌ها پرداخته و به مخاطب نشان دهند که از میان ترجمه­‌های فارسی کدام عملکرد بهتری نسبت به سایرین داشته است. نویسندگان جستار پیش رو، برای آشنایی مخاطب با ترجمه واژگان یا عبارات تکامدی در پایان هر گزاره یا جمله، ترجمه­‌ای را تحت عنوان ترجمه پیشنهادی ارائه نموده­‌اند. نتایج حاصله، حاکی از آن است که به غیر از دین­پرور اکثر مترجمان فارسی زبان در برگردان این رویه متنی دچار ساده­ انگاری شده­‌اند و این اهمال سبب عدم انتقال دقیق سبک خاص نهج­ البلاغه در ترجمه­‌ها شده است.