تأملی در آموزش‏ های مبتنی‏ بر آزمایشگاه در رشته‏ های مهندسی: پل ارتباطی بین تئوری و عمل

نویسندگان

1 دانشیار دانشگاه شهید مدنی آذربایجان

2 دانشگاه شهید مدنی آذربایجان

doi
10.22047/ijee.2025.505472.2154
چکیده

پژوهش حاضر وضعیت اجرای دروس آزمایشگاه‏ محور را در رشته‏ های فنی و مهندسی بررسی می‏کند. این پژوهش از نوع زمینه یابی است و جامعۀ آماری آن همۀ دانشجویان و دانش ‏آموختگان دورۀ کارشناسی را در رشته‏ های فنی و مهندسی تا سال 1402 در دانشگاه شهید مدنی آذربایجان شامل می‏شود. تعداد کل آنان 5321 نفر بود که 357 نفر به‏ عنوان نمونه انتخاب شد. در انتخاب حجم نمونه، از روش نمونه ‏گیری تصادفی نظام‏ مند استفاده کردیم. برای جمع‏آوری اطلاعات نیز پرسش‏نامۀ محقق ‏‏‏ساخته را به کار گرفتیم. رواییِ صوری و محتوایی پرسش‏نامه به تأیید پنج کارشناس آموزش با مدرک تحصیلی دکترا رسید. برای بررسی پایایی نیز از ضریب آلفای کرونباخ استفاده کردیم که برای کل پرسش‏نامه 781/0 برآورد شد. به‏ منظور تحلیل داده ‏ها، علاوه ‏بر آمار توصیفی برای پاسخ به پرسش ‏های پژوهش، از آزمون ‏های تی‏ تک‏ نمونه ‏ای و فریدمن استفاده کردیم. یافته‏ ها حاکی بود که وضعیت اجرای دروس آزمایشگاهی در عناصر شش‏ گانۀ اهداف، محتوا، مواد و امکانات، فعالیت‏ ها و روش ‏ها، زمان یادگیری و فضای آموزش در حد بالاتر از متوسط قرار دارد. همچنین نتایج آزمون فریدمن بُعد محتوا را با بالاترین میانگین در رتبۀ اول، بُعد فعالیت‏ ها و روش ‏ها را در رتبۀ دوم و مؤلفۀ اهداف را در رتبۀ آخر نشان داد.