بررسی تطبیقی نقش و کارکرد دفاتر هیئت دولت در کشورهای مختلف

نویسندگان

1 استادیار سیاستگذاری عمومی دانشگاه علامه طباطبائی

2 پژوهشکده مطالعات فناوری

3 پژوهشکده مطالعات فناوری

4 دکتری سیاستگذاری عمومی دانشگاه تهران

doi
10.48308/jlr.2024.234551.2665
چکیده

یکی از وظایف اساسی دولت، تصمیم‌گیری به منظور دستیابی به نتایج و تحقق چشم‌انداز سیاسی مورد نظر است. دفاتر هیئت دولت که از مهم‌ترین نهاد‌های قوه مجریه و در عین حال ناشناخته‌ترین آنهاست، نقش اساسی را در فرایند تصمیم‌گیری قوه مجریه ایفا کرده و نقش و کارکردهای متفاوتی را ایفا می‌کنند. هدف این پژوهش، بررسی مقایسه‌ای دفاتر هیئت دولت در کشورهای مختلف از منظر وظایف، کارکرد و ساختار آن است. به این منظور، کشورهای مختلف با نظام‌های حکومتی، جمعیت، فرهنگ، تاریخ و قدرت سیاسی متفاوت مورد بررسی قرار گرفته است. داده‌های مرتبط با مراجعه به وبگاه‌های دفاتر دولت و یا وبگاه دولت و قوه مجریه و سایر منابع مرتبط، استخراج شدند. نتایج نشان می‌دهد دفتر هیئت دولت در کشورهای مختلف با اسامی متفاوتی مثل دفتر هیئت وزیران، دفتر کابینه، دبیرخانه دولت، دبیرخانه هیئت وزیران و دبیرخانه کل دولت فعالیت کرده و از نظر حقوقی منبع ایجادکننده تشکیلات دفتر هیئت دولت و انتصاب دبیر دفتر و تعیین وظایف و کارکردهای آن دفتر بنا به مقتضیات هر کشور متفاوت است. همچنین اصلی‌ترین نقش این دفتر در کشورهای مختلف عبارت است از هماهنگی، نظارت، کنترل و ارزیابی وزارتخانه‌ها و دستگاه‌های دولتی و برنامه‌های اجرایی دولت که از طریق «کمیته‌های کابینه» و «شمول ذینفعان» به عنوان 2 ابزار تصمیم‌ساز صورت می‌گیرد.