تحلیل نگرش، دانش و رفتارهای محیطزیستی دبیران دوره اول متوسطه شهر زنجان
نویسندگان
1 فارغ التحصیل کارشناسی ارشد ترویج و آموزش کشاورزی، دانشگاه زنجان، ایران
2 دانشیار گروه ترویج، ارتباطات و توسعه روستایی، دانشگاه زنجان، ایران
3 فارغ التحصیل دکتری ترویج و آموزش کشاورزی، دانشگاه زنجان، ایران
doi
10.22034/eiat.2023.193735چکیده
دبیران مدارس نقش مهمی در شکلگیری و افزایش دانش، نگرش دانش آموزان ایفا میکنند و همین امر باعث ایجاد رفتارهای مناسب محیطزیستی در دانش آموزان خواهد شد. ایفای نقش ذکر شده توسط خود دبیران، مستلزم این هست که آنها دارای این مشخصههای ذکر شده باشند. لذا این تحقیق، با هدف شناخت وضعیت دانشی، نگرشی و نیز تحلیل رفتارهای محیطزیستی دبیران دوره اول مقطع متوسطه صورت گرفت. جامعه آماری شامل همه دبیران مشغول به تدریس در دوره اول متوسطه نواحی یک و دو شهر زنجان بودند (849= N). از طریق جدول نمونهگیری کرجسی و مورگان ۲۶۵ دبیر بهعنوان نمونه و از طریق روش نمونهگیری چندمرحلهای تصادفی انتخاب و مطالعه شدند. ابزار تحقیق پرسشنامه محقق ساخته بود که روایی آن از طریق پانلی از متخصصان تائید شد. با انجام مطالعه مقدماتی و محاسبه ضریب آلفای کرونباخ بالاتر از 7/0 برای شاخصهای ترکیبی، پایایی آن نیز تائید شد. دادهها با استفاده از نرمافزار 20SPSS تحلیل شدند. نتایج تحقیق نشان داد سطح دانش، نگرش، رفتار محیطزیستی، هنجار اخلاقی و ذهنی، کنترل رفتاری ادراکشده و مسئولیت محیطزیستی اکثریت دبیران در سطح بالایی قرار دارد. در مقابل میانگین آموزشهای محیطزیستی و استفاده از منابع اطلاعاتی در خصوص محیطزیست در سطح متوسط بود. ضریب همبستگی نشان داد متغیرهای سن، تعداد اعضای خانوار، مدرک تحصیلی، تجربه تدریس، میزان استفاده از منابع اطلاعاتی، دانش و نگرش محیطزیستی، هنجار اخلاقی و ذهنی، مسئولیت محیطزیستی، کنترل رفتاری ادراکشده و آموزشهای محیطزیستی رابطه مثبت و معنیداری با رفتارهای محیطزیستی داشتند. تحلیل رگرسیون چندگانه نیز نشان داد که سه متغیر استفاده از منابع اطلاعاتی، هنجار اخلاقی و مسئولیت محیطزیستی، 81 درصد از واریانس رفتار محیطزیستی را تبیین میکنند.