شیوع استعمال سیگار و شاخص های اپیدمیولوژیک کووید-19 در جهان: یک مطالعه اکولوژیک

نویسندگان

1 دکترای تخصصی اپیدمیولوژی، مرکز تحقیقات عوامل اجتماعی مؤثر بر سلامت، دانشگاه علوم پزشکی جهرم، جهرم، ایران

2 دکترای تخصصی اپیدمیولوژی، دانشگاه علوم پزشکی آبادان، آبادان، ایران.

3 دکترای تخصصی ارتقاء سلامت، مرکز تحقیقات سوانح و حوادث جاده ای، دانشگاه علوم پزشکی تبریز، تبریز، ایران. دکترای تخصصی ارتقاء سلامت، مرکز تحقیقات آموزش پزشکی، پژوهشکده مدیریت سلامت و ارتقای ایمنی، دانشگاه علوم پزشکی تبریز، تبریز، ایران

4 دکترای تخصصی بهداشت محیط، مرکز تحقیقات تعیین کننده های محیطی سلامت، مؤسسه سلامت، دانشگاه علوم پزشکی کرمانشاه، کرمانشاه، ایران

5 دکترای تخصصی اپیدمیولوژی، مرکز تحقیقات عوامل اجتماعی مؤثر بر سلامت، دانشگاه علوم پزشکی جهرم، جهرم، ایران.

doi
10.22034/pjms.2024.2042459.1169
چکیده

مقدمه: استعمال سیگار، افراد را در خطر بالاتری از ابتلا به بیماری‌های مختلف و به‌ویژه بیماری‌های تنفسی قرار می‌دهد، مطالعه حاضر همبستگی شیوع استعمال سیگار با چند شاخص‌ کووید-19 را بررسی کرد.روش کار: 154 کشور که تا 31 دسامبر 2021 داده‌های مربوط به شیوع استعمال سیگار در جمعیت 10 ساله و بالاتر و شاخص‌های کووید-19 آنها شامل میزان بروز تجمعی، میزان تجمعی مرگ، میزان کشندگی و تعداد تست‌های انجام شده و درآمد موجود بود؛ وارد مطالعه اکولوژیک شدند. همبستگی شیوع استعمال سیگار و شاخص‌های کووید-19 برآورد گردید. یافته‌ها: تحلیل داده‌های 154 کشور نشان داد شیوع استعمال سیگار با میزان بروز تجمعی (58/0=r)، میزان تجمعی مرگ (53/0=r) و تست‌های انجام شده (53/0=r) همبستگی معنی‌داری دارد (001/0>P)؛ درحالیکه همبستگی آن با میزان کشندگی معنی‌دار نبود (05/0<P). پس از گروهبندی کشورها بر اساس درآمد، شیوع استعمال سیگار و میزان بروز تجمعی در کشورهای با درآمد بالا (40/0=r)، درآمد متوسط بالا (41/0=r) و درآمد متوسط پایین (52/0=r) همبستگی مثبت و معنی‌داری داشت (05/0>P). همچنین، همبستگی مثبت معنی‌داری بین شیوع استعمال سیگار و میزان تجمعی مرگ در کشورهای با درآمد بالا (59/0=r)، درآمد متوسط پایین (43/0=r) و درآمد پایین (41/0=r) برآورد گردید. همبستگی میان شیوع استعمال سیگار و میزان کشندگی نیز فقط در کشورهای با درآمد بالا (41/0=r) و درآمد متوسط بالا (42/0=r) معنی‌دار بود (05/0>P).نتیجه گیری: با توجه به همبستگی مثبت میان شیوع استعمال سیگار و شاخص‌های کووید-19، سیاست‌گزاران سلامت باید راهکارهای مداخله‌ای را برای کاهش استعمال سیگار اتخاذ نمایند.