بررسی فراوانی سنگ های غدد بزاقی در اجساد ارجاعی به پزشکی قانونی استان فارس در سال های 1400-1399

نویسندگان

1 کمیته تحقیقات دانشجویی، دانشگاه علوم پزشکی جهرم، جهرم، ایران.

2 مرکز تحقیقات مولفه های اجتماعی نظام سلامت، دانشگاه علوم پزشکی جهرم، جهرم، ایران.

3 پزشک قانونی، مدیرکل پزشکی قانونی استان فارس، مرکز تحقیقات سازمان پزشکی قانونی، سازمان پزشکی کشور، تهران، ایران.

4 پزشک قانونی،دکترای تخصصی ژنتیک پزشکی،مرکز تحقیقات سازمان پزشکی قانونی،سازمان پزشکی قانونی،تهران ، ایران

5 استادیار، گروه جراحی، دانشگاه علوم پزشکی جهرم، جهرم، ایران.

doi
10.22034/pjms.2023.706815
چکیده

مقدمه: سنگه ای بزاقی یک بیماری شایع غدد بزاقی است که با انسداد ترشح بزاق توسط یک سنگ ایجاد می شود. هدف از انجام این مطالعه بررسی فراوانی سنگ های غدد بزاقی در اجساد ارجاعی به پزشکی قانونی استان فارس بود.روش کار: در این مطالعه مقطعی 228 نفر از اجساد ارجاعی به پزشکی قانونی استان فارس از نظر وجود سنگه ای بزاقی در سال های 1399 و 1400 مورد بررسی گرفتند. ابزار جمع آوری داده ها پرسش نامه اطلاعات جمعیت شناختی و چک لیست سنگ های غدد بزاقی  بود. اطلاعات جمعیت شناختی شامل سن، جنسیت، وضعیت تاهل، شاخص توده بدن، شغل، بیماری زمینه ای، سابقه اعتیاد و مضرف الکل فرد متوفی در نظر گرفته شد. مشخصات سنگ های بزاقی شامل سابقه ابتلا به سنگ، محل تشکیل، اندازه، وزن و محل آناتومیک آن بود. تجزیه و تحلیل داده ها با کمک نرم افزار SPSS نسخه 21 و با استفاده از آمارهای توصیفی شامل فراوانی و درصد و آزمون آمار استنباطی شامل آزمون تی در سطح معناداری P<0.05 انجام شد.یافته ها: بازه سنی 30-21 سال (36 درصد) دارای بیشترین فراوانی در اجساد ارجاعی به پزشکی قانونی استان فارس بود. علت ارجاع اکثر اجساد نیز تصادف بود. تنها 8 نفر (3.5 درصد) سابقه ابتلا به سنگ غدد بزاقی داشتند و محل تشکیل سنگ غدد بزاقی در حفره تحت فکی (37.5 درصد) دارای بیشترین فراوانی و بیشترین اندازه سنگ، 2.3 و 3.2 میلی متر بوده است. همچنین بیشترین فراوانی وزن سنگ، 4 مورد و محل آناتومیک آن زیر زبان (37.5 درصد) بود. بین سن (0.001=p)، وضعیت تاهل (0.002=p)، شاخص توده بدن (0.035=p)، بیماری زمینه ای (0.001=p)، سابقه اعتیاد (0.005=p) و مصرف الکل (0.001=p) با ابتلا به سنگ غدد بزاقی ارتباط معناداری وجود داشت. بیشترین فراوانی ابتلا به این نوع سنگ در اجساد افراد بالای 60 سال (25 درصد)، افراد متاهل (8.6 درصد)، افراد چاق (11.1 درصد)، سابقه اعتیاد (12.5 درصد) و مصرف الکل (14.3 درصد) بود.نتیجه گیری: بر اساس نتایج مطالعه حاضر 3.5 درصد از اجساد سابقه ابتلا به سنگ غدد بزاقی داشته و محل تشکیل آن در حفره تحت فکی دارای بیشترین فراوانی بوده است. علاوه براین بیشترین فراوانی ابتلا به این نوع سنگ در اجساد افراد بالای 60 سال، افراد چاق و دارای سابقه اعتیاد و مصرف الکل بوده که این عوامل همگی ارتباط معناداری با تشکیل سنگ داشته اند.