شناسایی و تحلیل مؤلفه‌های مسئولیت اجتماعی دانشگاه اصفهان

نویسندگان

1

2 دانشگاه آزاد اسلامی

3 دانشگاه آزاد اسلامی

4 دانشگاه لرستان

doi
10.22034/ciu.2026.58.3
چکیده

هدف: مسئولیت اجتماعی دانشگاهها یکی از الزامات حکمرانی مطلوب آموزش عالی است که بر کیفیت آموزش، پژوهش و ارتباط دانشگاه با جامعه اثرگذار است. این پژوهش با هدف شناسایی مؤلفه‌های مسئولیت اجتماعی دانشگاه اصفهان، ارزیابی وضعیت فعلی آنها و ارائۀ راهکارهای بهبود انجام شد. روش: پژوهش حاضر از نظر هدف، توسعه‌ای و از نظر ماهیت، مطالعۀ موردی در دانشگاه اصفهان است. همچنین به دلیل بررسی وضعیت موجود در یک مقطع زمانی، پیمایشی- توصیفی و مقطعی محسوب می‌شود. داده‌ها با مصاحبۀ نیمه‌ساختاریافته و پرسشنامه جمع‌آوری شد. در بخش کیفی، ۱۴ نفر از اعضای هیئت علمی به صورت هدفمند انتخاب و داده‌ها با روش کدگذاری بازتحلیل و منجر به استخراج ۱۵ مؤلفه شد. جامعۀ آماری شامل کلیه اعضای هیئت علمی دانشگاه اصفهان بود و در مرحلۀ کمی، با توجه به استفاده از روش دلفی، نمونه‌گیری به شیوۀ گلوله‌برفی انجام گرفت و 2۰ نفر در تکمیل پرسشنامه مشارکت داشتند. داده‌های کمّی با استفاده از نرم‌افزار اس.پی.اس.اس تحلیل شد. یافته‌ها: نتایج نشان داد وضعیت تمامی ۱۵ مؤلفۀ مسئولیت اجتماعی در دانشگاه اصفهان، نامطلوب است و شکاف قابل‌توجهی میان وضعیت موجود و مطلوب وجود دارد. نتیجه‌گیری‌: برای بهبود این وضعیت، در بخش ساختار اداری، تأسیس مراکز مسئولیت اجتماعی در دانشگاه و دانشکده‌ها پیشنهاد شد. در حوزۀ آموزش، ایجاد رشته‌های مرتبط و بازنگری سرفصلها مورد توجه قرار گرفت. در بخش پژوهش، تقویت ارتباط با صنعت و تقویت پژوهشهای کاربردی پیشنهاد شد. همچنین، در بخش بین‌المللی، افزایش همکاری با دانشگاههای پیشگام در حوزه مسئولیت اجتماعی و در بخش روابط عمومی، بازتعریف نوع ارتباط دانشگاه با جامعه و مردم ضروری است. این اقدامات می‌تواند عملکرد دانشگاه اصفهان را در ایفای نقش اجتماعی خود تقویت کند و ارتباط آن را با جامعه بهبود بخشد.