ارزیابی روستاهای گردشگری از لحاظ مخاطره زمینلغزش در استان اصفهان با الگوریتمهای تحلیل فضایی
نویسندگان
1 کارشناسی ارشد جغرافیا و برنامهریزی روستایی، دانشگاه پیام نور، تهران، ایران.
2 استادیار، گروه جغرافیای طبیعی، دانشکده علوم جغرافیایی و برنامهریزی، دانشگاه اصفهان، اصفهان، ایران
doi
10.22108/sppl.2025.144352.1833چکیده
طرح مسئله: برنامهریزی مدیریت و توسعۀ گردشگری روستایی نیازمند شناخت مسائل مختلف آنها ازجمله مدیریت بحران و منابع طبیعی است. مخاطرات احتمالی ازجمله زمینلغزش از مهمترین این مسائل است که روستاهای گردشگری همواره با آنها مواجهه هستند و باتوجهبه تغییرات اقلیمی و محیطی انجامشده توسط بشر، درحال گسترش است. هدف: هدف پژوهش حاضر آن است که روستاهای گردشگری ازلحاظ مخاطرۀ زمینلغزش در استان اصفهان ارزیابی و وضعیت آنها در دو سناریوی بدبینانه و خوشبینانه مشخص شود. روش پژوهش: روش پژوهش توصیفی-تحلیلی و مبتنیبر دادههای مکانی است. تجزیهوتحلیل دادهها به روش بولین در دو سناریوی بدبینانه و خوشبینانه در نرمافزار Arc GIS انجام شد. دادهها در محیط نرمافزار استانداردسازی و ازطریق الگوریتمهای فضایی تحلیل شدند. نتیجه پژوهش: نتیجه نشان داد که در سناریوی خوشبینانه، فقط 27/1092 کیلومترمربع معادل 032/1درصد از مساحت بهعنوان پهنههای با «احتمال زمینلغزش» و در سناریوی بدبینانه مساحت «احتمال زمینلغزش» 3/91521 کیلومترمربع معادل 53/86درصد افزایش پیدا میکند. همچنین نتیجه نشان داد که روستاهای گردشگری منطقه در هر دو سناریو، در معرض خطر زمینلغزش قرار دارند که میتوان به روستاهای مشهد کاوه، هاردانگ، خفر، جاجا و دماب اشاره کرد. تبیین تفاوت درخور توجه میان دو سناریو نشان میدهد که مدیریت و برنامهریزی محیطی و آمایش سرزمین برای کاهش ریسک زمینلغزش ضروری است. درصورت کنترلنکردن عوامل مؤثر بر ناپایداری زمین، بخش وسیعی از منطقه در سناریوی بدبینانه آسیبپذیر خواهد بود.
