فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

افزایش جمعیت و ابعاد شهرنشینی در دنیای امروزی منجر به آشفتگی در فضاهای شهری، کاهش کارایی کاربری‌ها، گسترش مشکلات حمل‌و‌نقلی و اختلال در برنامه‌ریزی‌های میان‌مدت و بلند‌مدت برای دستیابی به توسعۀ پایدار شهری شده است؛ از این رو مشکلات فوق سیاست‌گذاران و برنامه‌ریزان عرصۀ مدیریت شهری را بر آن داشته است تا با تدبیر‌ها و رویکردهای متناسب، گامی در راستای پاسخگویی به این مشکلات بردارند. رویکرد توسعۀ حمل‌و‌نقل محور (TOD) در پژوهش حاضر (Transit-Oriented Development) به‌عنوان یکی از راه‌حل‌های موجود برای پاسخگویی به آشفتگی‌ها ارائه شده است. در این رویکرد کوشش می‌شود تا با ایجاد تغییراتی در مجاورت سیستم‌های حمل‌و‌نقل عمومی بر عواملی چون بازآفرینی کاربری‌های اراضی پیرامون و جابه‌جایی کالا و خدمات اثر‌گذار باشد. ایستگاه مترو میدان ساعت (خط یک) در منطقۀ دو شهرداری تبریز به‌دلیل مشکلات عدیده، بافت فرسوده و تراکم زیاد، پتانسیل مناسبی را برای تبدیل‌شدن به مرکز TOD دارد. هدف از پژوهش حاضر آن است که نقش توسعۀ حمل‌و‌نقل در بازآفرینی کاربری اراضی پیرامون ایستگاه مترو شهر تبریز بررسی شود تا به‌دنبال آن محیطی دوستانه براساس معیارهای TOD ایجاد شود. پژوهش حاضر از‌نظر روش‌شناسی توصیفی_تحلیلی با هدف‌های کاربردی بوده که به‌صورت تهیۀ پرسشنامه و داده‌های استخراج‌شده از نرم‌افزار GIS (Geographic Information System) انجام و نیز برای بررسی نتایج از روش تحلیل سلسله‌مراتبی (AHP) (Analytical Hierarchy Process) استفاده شده است. نتایج پژوهش برمبنای تحلیل 4 معیار اصلی و 9 زیر‌معیار اثرگذار نشان‌دهندۀ اهمیت گزینه‌های افزایش بازدۀ اقتصادی، افزایش کارایی سیستم حمل‌و‌نقل عمومی است که این عوامل به همراه افزایش تراکم به‌ترتیب با امتیاز‌های 25/0، 183/0 و 161/0 و برحسب اولویت انتخاب و سپس براساس آنها برنامه‌ریزی کاربری زمین پیشنهاد شده است.