اثربخشی آموزش نیکزیستی روانشناختی براساس مدل پرما به دختران 14 تا 16 ساله با علائم اضطراب
نویسندگان
1 دانشجوی کارشناسی ارشد روانشناسی بالینی کودک و نوجوان، دانشکده علوم تربیتی و روانشناسی، دانشگاه شهید بهشتی، تهران، ایران.
2 استاد گروه روان شناسی، دانشکدۀ علوم تربیتی و روان شناسی، دانشگاه شهید بهشتی، تهران، ایران.
3 استادیار گروه روان شناسی، دانشکده علوم تربیتی و روانشناسی، دانشگاه شهید بهشتی، تهران، ایران
doi
10.22108/ppls.2025.139715.2476چکیده
نیکزیستی ترکیبی از احساس خوب و عملکرد مؤثر است که در معنای گستردهتر آن یعنی بالندگی، از پیگیری موفقیتآمیز پنج مولفۀ پرما شامل احساسات مثبت، مجذوبیت و اشتغال، روابط، معنا و دستاورد بهدست میآید. با توجه به اینکه اضطراب و استرس ازجمله مشکلات هیجانی در نوجوانی هستند که میتواند باعث کاهش نیکزیستی روانی و رضایت از زندگی شود، هدف از انجام این پژوهش آموزش مدل پرما به دختران 14 تا 16 ساله با علائم اضطراب بود. بدینمنظور، نمونهگیری غیر تصادفی از نوع دردسترس و هدفمند از دانشآموزان دختر پایه نهم و دهم (دورۀ اول و دوم متوسطه) شهر تهران انجام گرفت. پژوهش از نوع شبهآزمایشی یک گروۀ با طرح پیشآزمون - پسآزمون و آزمون پیگیری بود. پرسشنامۀ خودسنجی آخنباخ برای تعیین نمونهها با علائم اضطرابی و پرسشنامۀ پرما در ابتدا و انتهای دوره آموزشی و پیگیری پس از گذشت سه ماه اجرا شد. دورۀ آموزشی در 6 جلسۀ هفتگی یک و نیم ساعته برگزار شد. یافتهها نشان داد نمرۀ کل پرما و مؤلفههای هیجان مثبت، مجذوبیت، روابط مثبت و معنا پس از دوره آموزشی افزایش معنادار و نمرۀ علائم اضطراب، کاهش معنادار داشت. در پیگیری سه ماهه نیز تغییرات در ۀجان مثبت و روابط مثبت ماندگار و مؤلفه مجذوبیت افزایش معنادار یافت. با وجود بهبود در مؤلفه دستاورد، تغییرات به سطح معناداری نرسید. براساس این یافتهها میتوان نتیجه گرفت، آموزش مدل پرما باعث افزایش نیکزیستی و کاهش علائم اضطراب در نوجوانان دختر 14 تا 16 ساله میشود و این تغییرات در طول زمان ماندگار است.
