همبستگی بین مقادیر هیدروکربنهای آروماتیک چند حلقهای در درSolen roseomaculatus رسوبات و صدف تیغهای خوریات استان بوشهر

نویسندگان

1 استادیار دانشگاه علوم و فنون دریایی خرمشهر

2 مدرس دانشگاه آزاد اسلامی دورود، دانشجوی دکتری گروه محیط زیست، دانشکده منابع طبیعی، دانشگاه تهران

3 دانش آموخته ی کارشناسی ارشد آلودگی دریا، دانشگاه علوم و فنون دریایی خرمشهر

4 استادیار دانشگاه خلیج فارس و رئیس مرکز مطالعات و پژوهشهای دانشگاه خلیج فارس

doi
چکیده

به دلیل وجود فعالیتهای صنعتی، کشتیرانی و استخراج نفت در آبهای استان بوشهر، موجودات این منطقه و از جمله صدف تیغهایSolen roseomaculatusدر معرض آلودگی نفتی حاصل از این فعالیتها قرار میگیرد. هیدروکربنهای آروماتیک چند حلقهای) (PAHsبه عنوان مهمترین گروه هیدروکربنهای موجود در نفت و شاخصی از میزان آلودگی نفتی میباشند. امروزه، استفاده از دوکفهایها به عنوان پایشگر آلایندههای موجود در محیط بسیار متداول شده است. بدین منظور و برای مطالعه همبستگی بین مقادیر PAHsدررسوبات و دوکفهای S.roseomaculatusدرسواحل استان بوشهر، نمونهبرداری از رسوبات و دوکفهایها، از پنج ایستگاه به نامهای کالو،بردخون، پیازی، بوپاتیل و هاله در اردیبهشت ماه سال ،1311انجام شد. نمونه رسوب و صدف پس از جمعآوری و انتقال به آزمایشگاههمگن شده و PAHsموجود در آنها به روش سوکسله استخراج و با استفاده از دستگاه GC-MSاندازهگیری شدند. نتایج نشان داد کهمیزان کل هیدروکربنهای آروماتیک چند حلقهای ) (tPAHsرسوبات سواحل کالو، بردخون و خورهای پیازی، بوپاتیل وهاله به ترتیب172/1 ،17/4 ،44/1 ،33/7و 21/0نانو گرم بر گرم بوده است. همچنین، میزان این ترکیبات در دوکفهای S. roseomaculatusدرایستگاههای نامبرده به ترتیب 740/2 ،09/2 ،321/7 ،409/3و 111/0نانو گرم بر گرم بهدست آمده است. رسوبات و دو کفهای های مذکوردر سواحل و خورهای استان بوشهر به نسبت آلوده میباشند. بین مقادیر کل PAHsدر رسوبات و بافت نرم دوکفهایها همبستگی مستقیمو معنیداری مشاهده شد ) .(P<0.05به نظر میرسد دو کفهای مورد مطالعه گونه مناسبی جهت پایش زیستی ترکیبات PAHsدر منطقهخلیج فارس (استان بوشهر) باشد.