از هایتک‌ تا تسلط بر دانش فنی: تطور مفهوم شرکت‌ دانش‌بنیان در فرایند اجرای قانون حمایت از شرکت‌ها و مؤسسات دانش‌بنیان

نویسندگان

1 دانشگاه علوم پزشکی کرمانشاه

2 دانشگاه خاتم

3

doi
10.22034/jmi.2025.517203.3198
چکیده

در سال‌های اخیر، شرکت‌های دانش‌بنیان به یکی از ارکان اصلی رشد اقتصادی و فناوری تبدیل شده‌اند. سیاست‌های حمایتی در تسریع توسعه این شرکت‌ها تاثیرگذار هستند، در عین حال تدوین و اجرای سیاست‌های مورد نیاز در این راستا با پیچیدگی‌هایی همراه است و نیازمند انطباق با تحولات محیطی و فناورانه است. آیین‌نامه ارزیابی و تشخیص ذیل قانون حمایت از شرکت‌های دانش بنیان (مصوب سال 1389) به‌عنوان معیار اصلی تایید شرکت‌های دانش بنیان برای برخورداری از حمایت‌های این قانون حائز اهمیت می‌باشد. لذا هدف این مقاله بررسی سیر تطور (تغییر) شاخص‌های محوری و تغییرات آیین‌نامه ارزیابی و تشخیص به بررسی یادگیری سیاستی در فرآیند سیاستی قانون حمایت از شرکت‌های دانش بنیان می‌‌باشد. این پژوهش از حیث هدف کاربردی و از منظر نوع تحقیق کیفی است و بر سیر تغییر در نسخ مختلف آیین‌نامه ارزیابی و تشخیص شرکت‌های دانش‌بنیان در بازه زمانی سال‌های ۱۳۹۱ تا ۱۴۰۲ تمرکز دارد. بر اساس یافته‌های این پژوهش، آیین‌نامه ارزیابی و تشخیص شرکت‌‌های دانش بنیان به عنوان یک ابزار سیاست‌گذاری پویا و در حال تکامل، نقشی کلیدی در انتخاب شرکت‌های دانش‌بنیان و هدایت فعالیت‌‌های آن‌ها ایفا کرده است. تطور نسخ آیین‌نامه یاد شده بر بروز یادگیری سیاستی (به‌ویژه یادگیری فنی و مفهومی) دلالت دارد که منجر به بازنگری مستمر در ساختار آیین‌نامه، به‌روزرسانی شاخص‌های ارزیابی با رویکرد خروجی محور (نظیر تأکید بر فروش و تسلط بر دانش فنی در مقابل با هزینه‌کرد تحقیق‌وتوسعه یا سهم پرسنل دانشی شرکت) در شرکت‌های دانش بنیان شده است.