فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

نظام آموزش و پرورش افغانستان با چالش‌های جدی مواجه است و این چالش‌ها، به‌بحران‌های دوام‌دار در این کشور کمک کرده است. یکی از این چالش‌ها، فرسودگی شغلی در میان معلمان این کشور تلقی می‌شود. بنابرین، هدف اصلی پژوهش حاضر سنجش فرسودگی شغلی و عوامل موثر بر آن در میان معلمان شهر کابل است. این پژوهش به‌لحاظ هدف و نتایج کابردی بوده که با روش پیمایشی و با رویکرد توصیفی- تبیینی اجراء شده است. جامعه‌آماری پژوهش معلمان شهر کابل بوده که برای ۳۸۴ نفر آنها پرسشنامه فرسودگی شغلی ماسلاچ و پرسشنامه‌های محقق‌ساخته با روش نمونه‌گیری خوشه‌ای سه‌مرحله‌ای توزیع شده است. یافته‌ها نشان داد که، نمره فرسودگی شغلی این معلمان بالاتر از حد متوسط است و متغیرهای زمینه‌ای چون سن، سال‌های خدمت، درجه تحصیل وضعیت مسکن با فرسودگی شغلی ارتباط معنادار داشته است ولی، بعدخانوار و وضعیت تأهل تفاوت معناداری را با فرسودگی شغلی نشان نداده است. بخش دیگر از نتایج نیز نشان داد که اعتماد سازمانی، خوش‌بینی سازمانی و منزلت اجتماعی این معلمان با فرسودگی آنها شغلی ارتباط منفی و معنادار داشته، اما ادراک نابرابری در محیط شغلی با فرسودگی شغلی ارتباط مثبت و معنادار داشته است. نتایج آزمون رگرسیونی نیز نشان داد که متغیرهای اصلی در حدود ۳۴ درصد از تغییرات در دامنه فرسودگی شغلی این معلمان را تبیین می‌کند. نتیجه‌گیری کلی پژوهش حاضر این است که معلمان در شهر کابل در وضعیت فرسودگی شغلی قرار گرفته اند و نیاز است که برای بهبود وضعیت تعلیم و تربیت به این قشر سازنده جامعه توجه گردد.