فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

ارتداد در فقه اسلامی احکام ویژه­‌ای هم­‌چون انحلال عقد نکاح دارد. حال این سؤال جدی مطرح است که آیا ارتداد زوجین، موجب سقوط مهریه زوجه خواهد بود یا اینکه بر مهریه تأثیری ندارد؟ نتیجه حاصل از پژوهش نشان می‌دهد که در فقه اسلامی نسبت به این مسئله اختلاف نظر وجود دارد. فقهای شافعی، حنبلی و حنفی اتفاق دارند بر اینکه اگر ارتداد از جانب زوج یا زوجه و بعد از نزدیکی باشد، زوجه مستحق مهر به­‌طور کامل است؛ اما در صورت ارتداد زوجه قبل از نزدیکی، مهریه به­‌طور کامل ساقط و در صورت ارتداد زوج قبل از نزدیکی، مهریه تنصیف می‌شود. در نظر منتسب به فقه مالکی نیز در ارتداد بعد از نزدیکی، پرداخت مهریه در هر حالتی به­‌طور کامل واجب است؛ اما در صورت ارتداد زوج یا زوجه پیش از نزدیکی، اگر ارتداد به‌عنوان طلاق دانسته شود، مهریه تنصیف و اگر فسخ دانسته شود، ساقط خواهد بود. فقیهان امامی قائلند در صورتی که زوجه یا زوج بعد از نزدیکی مرتد شوند، پرداخت تمام مهریه بر زوج واجب است؛ اما در فرض ارتداد زوجه قبل از نزدیکی می­‌گویند مهریه به­‌طور کامل ساقط است. در مورد ارتداد زوج قبل از نزدیکی نیز اختلاف نظر دارند. با بررسی ادله، ثبوت تمام مهر در فرض ارتداد زوج یا زوجه بعد از نزدیکی و ارتداد زوج قبل از نزدیکی و هم­‌چنین سقوط مهر در فرض ارتداد زوجه قبل از نزدیکی اقوی به نظر می­‌رسد.