تعارض اماره فراش با سایر امارات از دیدگاه فقه مقارن و حقوق موضوعه ایران و مصر

نویسندگان

1 استادیار گروه فقه و حقوق اسلامی دانشگاه میبد

2 استادیار گروه حقوق دانشگاه میبد

3 دانشجوی دکتری حقوق خصوصی دانشگاه میبد

4 دانشیار گروه الهیات دانشگاه یاسوج

doi
چکیده

اماره فراش، یکی از قدیمی‌ترین و پرکاربردترین امارات، جهت اثبات نسب به­‌شمار می‌رود. این اماره گاهی در تعارض با امارات قضائی هم­‌چون نظر کارشناس شامل نظر قائف یا نظریه پزشکی قانونی و پاره‌ای اوقات در تعارض با اماره‌ای هم‌جنس خود قرار می‌گیرد و آن در جایی است که زوجه با دو مرد به نحو مشروع مجامعت داشته و ولدی به دنیا آورد که قابل انتساب به هر دو باشد. در پژوهش پیشِ رو با روش توصیفی تحلیلی درصدد پاسخ‌گویی به این سؤال هستیم که در تعارض مذکور کدام مقدم است؟ حاصل پژوهش اینکه نظر قیافه‌شناس موجد ظن است که از فقهای تشیع مورد تأیید شارع قرار نگرفته و فقهای اهل‌سنت به‌جز حنفیه آن را معتبر می‌دانند. هر دو نظام حقوقی ایران و مصر نیز به تأسی از شریعت مقدس بر نظر قائف وقعی نمی‌نهند. در مقابل داده‌های دقیق آزمایشگاهی در آزمایش دی‌ان‌ای به جهت علم­‌آور بودن و تفوق علم بر ظن حاصل از اماره فراش، مقدم می‌گردد. در تعارض اماره فراش زوجیت با فراشی دیگر نیز تقدم فراش دوم برای انتساب طفل با روایات وارده از معصومین که مهمترین دلیل است و اصل تأخر حادث در حقوق ایران و فقه شیعه ترجیح دارد و در حقوق مصر و نظر ابوحنیفه فراش اول بر فراش دوم مقدم است.